1- 1 Ocak 2012 tarihinden itibaren genel sağlık sigortası uygulamasındaki değiĢiklikler nelerdir?

Genel sağlık sigortasından yararlanılmasında temel şartlardan birisi, Türkiye‟de ikamet etmektir.

1/1/2012 tarihinden itibaren zorunlu genel sağlık sigortası uygulamasına geçilmiştir. Buna göre; tutuklu ve hükümlüler, er, erbaş ve yedek subay okulu öğrencileri, yabancı bir ülkede sosyal sigortaya tabi olması nedeniyle sözleşmeli ülke adına sağlık yardımları karşılananlar, Kuruma devir alınacakları tarihe kadar 5510 sayılı Kanunun geçici 20 nci maddesi kapsamındaki banka ve sigorta şirketlerinin sandıkları kapsamında bulunanlar ile bunların bakmakla yükümlüleri, yabancı ülke vatandaşlarından Türkiye‟de kesintisiz olarak bir yıldan fazla ikamet etmeyenler, milletvekilleri ile Anayasa Mahkemesi Başkan ve üyeleriyle bunların emeklileri ile dul ve yetimleri hariç olmak üzere Türkiye‟de ikamet edenler, zorunlu genel sağlık sigortası kapsamına alınmıştır.

İŞÇİ, ESNAF VE MEMUR OLANLAR

2- Sosyal güvencesi bulunan iĢçi(4/a), esnaf(4/b), memur(4/c) olanlar ile bu sigortalılıklarından dolayı aylık alanların durumlarında değişiklik olacak mı?

Sigortalılığı bulunan bu kişiler ile bunların bakmakla yükümlü oldukları kişilerin sağlık yardımlarının, daha önce olduğu gibi kanun kapsamında karşılanmasına aynen devam edilecektir. Yani; işçi, memur veya esnaf olarak çalışan zorunlu sigortalılar ve emekliler ile bunların bakmakla yükümlü oldukları kişiler için herhangi bir değişiklik bulunmamaktadır.

3- Kanun kapsamında zorunlu sigortalı olan ve kendi nam ve hesabına çalıĢanlardan (4/b’lilerin) 60 günden fazla prim borcu olanlar ne yapacaktır?

Bu durumda olanların borçlarının tamamının ödenmesi veya 6183 sayılı Kanuna göre 36 aya kadar taksitlendirmesi suretiyle ilk taksitin (peşinatın) ödenmesi halinde, kendileri ve bakmakla yükümlü olduğu kişilerin sağlık hizmetlerinden yararlanmaları mümkün bulunmaktadır. Borcun taksitlendirme işlemi, Kurum ünitelerince taksitlendirme müracaat ve çok zor durum halini gösteren (Kurum web sayfasında yer alan) belgelerin verilmesi ve peşinat tutarının ödenmesi ile yapılabilmektedir.

4- Kendi nam ve hesabına çalıĢanlardan (4/b’liler) 60 günden fazla prim borcu olan ancak ödeme veya taksitlendirmede bulunmayan sigortalıların bakmakla yükümlü oldukları eĢ ve çocukları sağlık hizmetlerinden nasıl yararlanacaktır?

Bu durumda olanların bakmakla yükümlü olduğu eş ve 18 yaş üstü çocukları Kurumumuza genel sağlık sigortalısı olmak için Kurumumuza talepte bulunabilirler. Talepte bulunduktan sonra gelir testi için ikametlerinin bulunduğu sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakıflarına (SYDV) başvurmaları halinde gelir tespiti sonuçlarına göre prim ödemek suretiyle veya primleri devlet tarafından karşılanmak suretiyle sağlık hizmetlerinde yararlanabileceklerdir.

5- Kendi nam ve hesabına çalıĢanlardan (4/b’ liler) (4/a) kapsamında hizmet akdine tabi olarak çalıĢanlarsa sağlık hizmetlerinden nasıl yararlanacaktır?

Kendi nam ve hesabına çalışanlar(4/b‟liler), bir ve birden fazla işverene bağlı olarak hizmet akdine tabi çalıştığında, Kanunun 53 üncü maddesi gereği (4/b) kapsamında sigortalılıkları sona ereceğinden, (4/a) kapsamında en az 30 gün prim ödenmek şartıyla sağlık yardımlarından kendileri ve bakmakla yükümlü olduğu kişiler faydalandırılacaktır. Ancak prim borcunun ödeme yükümlülüğü devam edecektir.

18 YAġ ÜSTÜ ÇOCUKLAR

6- 18 yaĢın üzerindeki çocukların durumu ne olacaktır?

18 yaşın üzerindeki erkek çocuklar, lise ve dengi öğrenim görmesi halinde 20 yaşını, yüksek öğrenim görmesi durumunda ise 25 yaşını doldurmamış ve evli olmayanlar, ana veya babasının sağlık güvencesinden yararlanmaya devam edecektir. Yani, bu kişilerin her yıl öğrenci belgelerini sosyal güvenlik il müdürlüğü/sosyal güvenlik merkezine göndermesi yeterli olacaktır.

1/10/2008 öncesi bakmakla yükümlü olunan kişi olarak sağlık yardımlarından faydalanan kız çocukları ise 1 Ocak 2012 tarihinden itibaren de sağlık yardımlarından, daha önce olduğu gibi sigortalı veya evli olmadığı sürece yaş şartı aranmaksızın faydalandırılacaktır.

7- 18 yaşın üzerinde çalıĢmayan/okumayan veya 25 yaĢın üzerinde okuyan/okumayan/ çalıĢmayan erkek çocukların durumu ne olacaktır?

Bu kişiler, 1/1/2012 tarihi itibarıyla 5510 sayılı Kanunun 60 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (g) bendine göre re‟sen tescil edilecektir. Bu kapsamdakiler, gelir testi yaptırmaları için ikametlerinin bulunduğu yerdeki sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakfına başvurmaları gerekmektedir. Gelir testi sonucuna göre de prim ödeme yükümlüsü, devlet ya da kendileri olacaktır.

8- Bakmakla yükümlülük durumu sona eren çocukların gelir testinde ana ve babasının gelirleri mi yoksa kendi gelirleri mi dikkate alınacaktır?

Gelir tespitinde aile olarak aynı hane içinde yaşayan ve nüfus kayıtlarında yer alan eş, yaşlarına bakılmaksızın evli olmayan çocuk ve genel sağlık sigortalısı olarak tescil edilecek kişinin ana ve babası esas alınmaktadır. Buna göre; ana ve/veya babasıyla aynı adreste ikamet eden ve yaş koşulları nedeniyle ana/babanın bakmakla yükümlüsü konumunda olmayanların gelir testi yapılırken ana, baba ve çocuğun gelirleri hesaplamada dikkate alınmaktadır.

Ancak nüfus kayıtlarında göre ana ve babasından ayrı ikamet eden bakmakla yükümlülük durumu sona ermiş olanların gelir testi, ayrı olarak yapılacaktır.

9- Öğrenim görmesi nedeniyle ailesi ile aynı hanede yaĢamayan 25 yaĢından küçük çocuklar, gelir testi yapılırken dikkate alınacak mıdır?

Aynı hanede yaşamayan ve öğrenimi nedeniyle başka bir hanede yaşayan evli olmayan çocuklardan öğrenim görmesi nedeniyle 25 yaşını doldurmamış olanlar, gelir testinde aynı aile içinde değerlendirilecektir.

18 YAŞ ALTI ÇOCUKLAR

10- Ana ve babasının sosyal güvencesi olmayan çocuklar ne yapacaktır?

Ülkemizde yaşayan herkes zorunlu olarak genel sağlık sigortalısı kapsamında tescil edileceğinden, bu kişilerin 18 yaşın altındaki çocukları da bakmakla yükümlü oldukları çocuk olarak Kanunun (60/g) bendi kapsamında tescili olan ana/babası üzerinden sağlık yardımlarından faydalandırılacaktır. 18 yaşın altındaki tüm çocuklara 30 gün prim ödemiş olma ve prim borcu bulunmaması şartları aranmaksızın sağlık hizmeti verilmeye devam edilecektir.

11- 18 yaĢını tamamlamadan evlenenler ile bunların çocukları genel sağlık sigortası kapsamına nasıl alınacaktır?

Türk Medeni Kanununa göre evlenmeyle kişi ergin olunacağından, 18 yaşından küçük ve herhangi bir sosyal güvencesi olmayan kişiler de Kanunun (60/g) bendine göre genel sağlık sigortalısı olmak için Kuruma müracaat edenler, müracaat tarihi itibariyle tescil edilecek ve bunlar da ikametlerinin bulunduğu vakfa başvurmak suretiyle gelir testi sonucuna göre işlem yapılacaktır.

YEŞİL KARTLILAR İLE SOSYAL GÜVENCESİ OLMAYANLAR

VE BUNLARIN GELİR TESTİ İŞLEMLERİ

12- 1/1/2012 tarihinden önce 3816 sayılı Kanuna göre yeşil kartı olanlar, sağlık yardımlarından nasıl yararlanacaktır?

1/1/2012 tarihinden önce yeşil kart sahibi olan ve bu tarihten sonra da vizesi (hak sahipliği) devam edenler, genel sağlık sigortası kapsamında sağlık yardımlarından yararlanmaya vize süresi dolana kadar devam edeceklerdir. Vize süresinin dolduğu tarihten itibaren de en geç bir ay içinde gelir testi yapılması için ikametlerinin bulunduğu sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakıflarına (SYDV) başvurmaları gerekmektedir. Yapılan gelir testi sonucuna göre aile içinde kişi başına düşen aylık ortalama gelirleri asgari ücretin üçte birinin altında olanlar, yeşil kartlı (Kanunun 60/c-1 alt bendi kapsamında) gibi primi devlet tarafından karşılanarak sağlık hizmetlerinden faydalandırılacaklardır.

13- 1/1/2012 tarihinden sonra yeĢil kart vizeleri dolanların sağlık yardımlarından yararlanması için ne yapması gerekmektedir?

Söz konusu kişilerin, vize süresinin dolduğu tarihten itibaren bir ay içinde gelir testi yapılması için ikametlerinin bulunduğu yerdeki sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakıflarına (SYDV) başvurmaları gerekmektedir.

14- Gelir testi yaptırmak için sosyal yardımlaĢma ve dayanıĢma vakıflarına nasıl ulaĢılabilir?

Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıflarının adres ve diğer iletişim bilgilerine; Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı‟nın “http://www.aile.gov.tr” veya “http://www.sydgm.gov.tr/tr/vakif” web adreslerinden erişilebilmektedir. Ayrıca gelir testine müracaat edeceklerin ikametlerinin bulunduğu il veya ilçelerdeki valilik/kaymakamlıklardan da bilgi alınarak öğrenilebilir.

15- Gelir testi yaptırmak isteyenler müracaat formunu nereden temin edilebilir?

Gelir testi müracaat formu, Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı‟nın web adresinden veya vakıflara bizzat müracaat edilerek temin edilebilir.

16- Her hangi bir sosyal güvencesi olmayanlar 31/1/2012 tarihine kadar gelir testi için müracaat etmezlerse ne olacaktır?

1/1/2012 tarihi itibariyle her hangi bir sosyal güvencesi olmayanlar Kurum tarafından Kanunun (60/g) bendi kapsamında re‟sen tescil edilmişlerdir. Bu kapsamdakilere Kurum tarafından gelir testi yaptırmaları için “gelir testine müracaat bildirim” belgesi adreslerine gönderilmiştir. “Gelir testine müracaat bildirim” belgesi tebliğ edilenler, tebliğ tarihinden itibaren en geç bir ay içinde ikametlerinin bulunduğu vakıflara başvuracaklardır. Ancak bu yazının alınmasını beklemeksizin de doğrudan gelir testi için ikametlerinin bulunduğu vakıflara başvurabilirler. Dolayısı ile 31/1/2012 tarihi, son müracaat tarihi olarak değerlendirilmeyecektir.

17- Gelir testi yaptıranların daha sonra hangi işlemleri yapması gerekmektedir?

Gelir testi yaptıranların gelir testi sonuçları, sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakıfları tarafından SGK‟ya elektronik ortamda gönderileceğinden, bu kişilerin tescil işlemi için Kuruma ayrıca başvuruda bulunmaları gerekmemektedir. Gelir testi sonucunda aile içindeki kişi başına düşen aylık ortalama gelire göre bu kişilere, SGK tarafından genel sağlık sigortası statüsünü ve ödemesi gereken prim miktarını gösteren yazılı bildirim yapılacaktır.

18- Herhangi bir sosyal güvencesi olmayanlar gelir testi yaptırmaları için sosyal yardımlaĢma ve dayanıĢma vakıflarına hangi sürede baĢvurmaları gerekmektedir?

Herhangi bir sosyal güvencesi olmayanlar veya genel sağlık sigortasından yararlanma süresi sona erenler, Kurumun tebligatını beklemeksizin doğrudan sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakıflarına başvurabilirler. Ancak bu kişiler Kanunun (60/g) bendi kapsamında genel sağlık sigortalısı sayılmakta ve bu kişilerin gelir testi yaptırmaları için adreslerine gönderilen “gelir testine müracaat bildirimi” tebliğ tarihinden itibaren bir ay içerisinde ikametlerinin bulunduğu yerdeki sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakıflarına başvurmaları gerekmektedir.

19- Genel sağlık sigortasından yararlanma hakkı olmayanlar/sona erenler gelir testi yaptırmak istememeleri durumunda ne yapmalıdır?

Herhangi bir sosyal güvencesi olmayanlar veya genel sağlık sigortasından yararlanma hakkı sona erenler, gelir testi yapılmaması yönündeki yazılı beyanı ile Kuruma başvurması halinde, asgari ücretin iki katı üzerinden % 12 oranında hesaplanacak tutarda genel sağlık sigortası primi ödeyeceklerdir. (2012 yılı ilk altı ayı için aylık 213-TL‟dir.)

20- Gelir testi sonucu prim ödeme yükümlüsü olanların bakmakla yükümlü olduğu kiĢileri de prim ödeyecek mi?

Gelir testi sonucu aile içinde kişi başına düşen aylık ortalama geliri asgari ücretin üçte biri ve üzerinde olanların genel sağlık sigortalısı olarak prim ödeme yükümlüsü (60/g bendi kapsamında) kendisidir. Bu kişilerin bakmakla yükümlü olduğu eş, çocukları, varsa ana ve babası prim ödeme yükümlüsü değildir. Bunların bakmakla yükümlü olduğu eş, çocukları, ana ve babası, tescil edilen sigortalı üzerinden sağlık yardımlarından yararlanacaklardır.

21- Gelir testine başvurulması kişilere hangi hakkı sağlamaktadır?

Genel sağlık sigortası kapsamında tescil edilenlerin gelir testi yaptırmaları sonucunda ödeyecekleri prim miktarı, kişinin gelir durumuna göre belirlenmektedir. Gelir testi sonucu, aile içinde kişi başına düşen gelir tutarının asgari ücretin üçte birinden az olması durumunda bu kişiler, primleri devlet tarafından karşılanmak suretiyle genel sağlık sigortasından yararlanacaklardır.

Gelir testi sonucu, aile içinde kişi başına düşen gelir tutarının asgari ücretin üçte birinden fazla olması durumunda, tespit edilen gelir düzeyine göre prim ödeme yükümlüsü olacaktır.

Gelir testinin yaptırılmaması halinde ise tescil edilen kişinin geliri, asgari ücretin iki katından fazla olduğu kabul edilerek asgari ücretin iki katı üzerinden prim ödemesi gerekecektir.

22- Gelir testi iĢlemi yapılırken neler dikkate alınmaktadır?

Gelir testi yapılırken, genel sağlık sigortalısı ile aynı ikametgâhta yaşayan eş, evli olmayan çocuklar ile ana ve babanın gelirleri, harcamaları, taşınır ve taşınmazları ile bunlardan doğan hakları da dikkate alınarak belirlenen ailenin aylık geliri, hanede yaşayan aile bireyi sayısına bölünerek aile içinde kişi başına düşen gelirin aylık tutarı tespit edilmektedir.

23- Gelir testi sonucu, gelirleri asgari ücretin üçte birinin altında olanlar prim ödeyecek midir?

Gelir testi sonucuna göre; aile içinde kişi başına düşen gelirin aylık ortalama tutarının, brüt asgari ücretin üçte birinden az olması halinde sağlık primi devlet tarafından karşılanmakta olup, kendileri ayrıca prim ödemeyecektir. Gelirleri bu şekilde tespit edilenler, 1/1/2012 öncesindeki yeşil kartlılarda olduğu gibi prim ödemeyecekler ve Kanunun (60/c-1) bendi kapsamında sigortalı sayılacaklardır.

24- Gelir testi sonucu aile içinde kiĢi baĢına düĢen geliri, brüt asgari ücretin üçte birinden fazla olanlar ne kadar prim ödeyecektir?

1/1/2012 – 30/6/2012 tarihleri arasındaki asgari ücret (886,5-TL) dikkate alındığında;

- Kişi başına düşen aylık gelir, brüt asgari ücretin üçte biri ile asgari ücret arasında (295,50 – 886,50-TL) ise aylık

35,46 -TL,

- Kişi başına düşen aylık gelir, asgari ücret ile asgari ücretin iki katı arasında (886,50 – 1.773-TL) ise aylık 

106,38 -TL,

- Kişi başına düşen aylık gelir, asgari ücretin iki katından daha fazla (1.773-TL‟den) ise aylık 212,76 -TL,

1/7/2012 – 31/12/2012 tarihleri arasındaki asgari ücret (940,50-TL) dikkate alındığında;

- Kişi başına düşen aylık gelir, brüt asgari ücretin üçte biri ile asgari ücret arasında (313,50 – 940,50-TL) ise aylık

37,62 -TL,

- Kişi başına düşen aylık gelir, asgari ücret ile asgari ücretin iki katı arasında (940,50 – 1.881-TL) ise aylık

112,86 -TL,

- Kişi başına düşen aylık gelir, asgari ücretin iki katından daha fazla (1.881-TL‟den) ise aylık

225,72 -TL,

Genel sağlık sigortası primi ödenecektir. Ödenen bu prim karşılığı sigortalı ve bakmakla yükümlü olduğu kişiler sağlık hizmetlerinden yararlanacaktır.

GELİR TESTİ YAPTIRMAK İSTEMEYENLER

25- Gelir testi yaptırmak istemeyenler ne yapmalıdır?

Gelir testi yaptırmak istemeyenler, Kuruma verecekleri gelir testi yaptırmak istemediklerine ilişkin yazılı beyan üzerine asgari ücretin iki katı üzerinden prim ödeyerek genel sağlık yardımlarından kendileri ve bakmakla yükümlü olduğu kişiler yararlanabilirler.

26- “Gelir testi müracaat bildirim” yazısının tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde vakfa müracaat etmeyenlere ne iĢlem yapılacaktır?

“Gelir testi müracaat bildirim” yazısının tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde vakfa müracaat etmeyenlere gelirleri asgari ücretin iki üzerinden prim tahakkuku yapılarak Kanunun (60/g) bendi kapsamında tescilli olacaktır.

27- Çalışmayanlar ve ayrıca gelir testi yaptırmak istemeyenler uzun vadeli sigorta kollarına tabi prim ödemek suretiyle genel sağlık sigortasından nasıl yararlanabilirler?

Hem uzun vadeli sigorta (malullük, yaşlılık ve ölüm) hem de genel sağlık sigortasından yararlanmak isteyenler, isteğe bağlı sigortalılık kapsamındaki müracaatlarına bağlı olarak, müracaat tarihini takip eden günden itibaren tescil edilirler. İsteğe bağlı sigortalı olunması halinde, en az brüt asgari ücretin % 32‟si oranında (886,50 x 32/100 = 283,68) prim ödeyerek hem emeklilik hem de 30 günlük prim ödeme şartını yerine getirerek kendileri ve bakmakla yükümlü olduğu kişilerin, prim borcunun olmaması kaydıyla sağlık hizmetlerinden yararlanılması imkânı bulunmaktadır.

ÖZEL SAĞLIK SiGORTASI OLANLAR

28- Özel sağlık sigortası bulunanların genel sağlık sigortası kapsamına alınması zorunlu mudur?

1/1/2012 tarihinden itibaren genel sağlık sigortası Kanun gereği “zorunlu” olarak uygulanmaktadır. Dolayısıyla, Türkiye‟de ikamet eden herkes 5510 sayılı Kanunun belirlediği şartlar içerisinde genel sağlık sigortalısı olmak durumundadır.

65 YAġ VEYA ÖZÜRLÜ AYLIĞI ALANLAR

29- 2022 sayılı Kanuna göre 1/1/2012 tarihinden önce 65 yaĢ veya özürlü aylığı alanlar, sağlık yardımlarından nasıl yararlanacaktır?

1/1/2012 tarihinden önce 2022 sayılı Kanuna göre; 65 yaş veya özürlü aylığı alanlar herhangi bir vize ve gelir testi işlemine tabi olmaksızın aylık aldıkları sürece kendileri ile bakmakla yükümlü olduğu kişiler, genel sağlık sigortasından Kanunun (60/c-3) bendi kapsamında yararlanacaklardır.

1/1/2012 tarihinden önce de olduğu gibi, 18 yaş altı özürlü aylığı alan çocukların ana ve babası bu özürlü çocuğu üzerinden bakmakla yükümlü sıfatıyla sağlık yardımlarından yararlanmayacaktır. Özürlü çocuklar ise aylık aldıkları sürece sağlık yardımlarından sadece kendileri yararlanacaktır.

GEÇİCİ KÖY KORUCULARI

30- 442 sayılı Kanuna göre geçici köy koruyucusu olan veya bu Kanuna göre aylık alanlar, 1/1/2012 tarihinden sonra sağlık yardımlarından nasıl yararlanacaktır?

Bu kişiler, Kanunun (60/c-9) bendi kapsamında sigortalı sayılacaklar, gelir testine ve vize işlemine tabi olmaksızın geçici köy koruyucusu olarak görevleri devam ettiği sürece, aylık alanlar ise aylıkları devam ettiği sürece genel sağlık sigortalısı sayılacaklardır.

Her ayın primi, takip eden ayın sonuna kadar Kurumun anlaşmalı olduğu (T.C. Ziraat Bankası, Halk Bankası, Vakıfbank) bankalara ödenecektir.

AVUKATLIK STAJI YAPANLAR

31- Avukatlık stajı yapanların durumu ne olacaktır?

Genel sağlık sigortalısı veya bakmakla yükümlü olunan kişi durumunda olmayan stajyer avukatlar, genel sağlık sigortası primleri staj süresince Türkiye Barolar Birliği tarafından karşılanarak sağlık yardımlarından faydalanmaktadır.

BANKA SANDIKLARINA TABİ OLANLAR

32- Banka sandıklarına tabi sigortalı veya emekli olanların sağlık yardımlarından yararlanmak için herhangi bir işlem yapmaları gerekmekte midir?

Söz konusu kişilerin herhangi bir işlem yapması gerekmemektedir. Kanunun geçici 20 nci maddesi kapsamındaki bankalar, sigorta ve reasürans şirketleri, ticaret odaları, sanayi odaları, borsalar veya bunların teşkil ettikleri birliklerin personeli için kurulmuş bulunan sandıkların iştirakçileri, bu sandıklardan aylık veya gelir bağlanmış olanlar ile bunların bakmakla yükümlülerinin sağlık hizmetleri, Kurumca devralınıncaya kadar ilgili kuruluşlarca karşılanacağından bu kişiler, devir işlemlerinden sonra genel sağlık sigortası kapsamına alınacaktır.

PRİM GÜNÜNÜ TAMAMLAMIŞ ANCAK YAŞ ŞARTINI BEKLEYENLER

33- Yaşlılık aylığı bağlanması için gerekli olan prim ödeme gün sayısını tamamlayıp, yaş şarrtının dolmasını bekleyenlerden herhangi bir sigortalılığı bulunmayanlar genel sağlık sigortasından nasıl yararlanacaktır?

Söz konusu kişiler de Kanunun (60/g) bendine göre genel sağlık sigortası kapsamına alınmış olup, gelir testine başvurmaları halinde gelir testi sonucuna göre primleri ya devlet tarafından ödenecek ya da kendileri aile içinde kişi başına düşen gelir tutarına göre genel sağlık sigortası primi ödemekle yükümlü olacaklardır.

PART TIME ÇALIŞANLAR

34- Part-time çalıĢan kiĢilerin genel sağlık sigortasından yararlanmaları için eksik olan günlerin primlerini ödemeleri gerekecek mi?

4857 sayılı İş Kanununa göre kısmi süreli veya çağrı üzerine çalışanlar ile ev hizmetlerinde ay içerisinde 30 günden az çalışanların eksik günlerine ait genel sağlık sigortası primlerini 30 güne tamamlamaları, 1/1/2012 tarihinden itibaren zorunludur. Bu şekilde çalışanlar, gelir testi yaptırmak suretiyle gelir testi sonucuna göre primlerinin devlet veya kendileri tarafından ödenmesi koşuluyla sağlık yardımlarından yararlanacaktır.

Ancak bu sürelerini isteğe bağlı olarak (4/a) kapsamında prim ödeyerek tamamlamaları halinde, eksik günleri için ayrıca genel sağlık sigortası primleri ödemeyeceklerdir.

35- Part-time çalıĢanlardan kimlerin ay içindeki eksik bildirilen günlerini genel sağlık sigortası yönünden 30 güne tamamlama yükümlülüğü bulunmamaktadır?

Eksik gün nedeni “puantaj” olanlar, sosyal güvenlik destek primine tabi olanlar, Kanunun 5 inci maddesi kapsamındaki haklarında bazı sigorta kolları uygulanan sigortalılar, ay içinde birden fazla işyerinde çalışıp toplam çalışma süresini 30 güne tamamlayanlar ile kamu idarelerinde 657 sayılı Kanununun 4 üncü maddesinin (B) ve (C) bentlerine tabi çalışanlar, 4857 sayılı Kanuna tabi çalışmakla birlikte 506 sayılı Kanunun geçici 20 nci maddesine tabi sandıklarda çalışanlar için sandıklar Kuruma devredilinceye kadar

30 güne tamamlama yükümlülüğü aranmaz.

YURTDIŞINDA YAŞAYAN TÜRK VATANDAŞLARI

36- İkamet adresi Türkiye’de olmakla birlikte yurtdışında bulunan Türk vatandaşlarının gelir testi için başvurması gerekmekte midir?

Söz konusu kişilerin, kendileri ya da Türkiye„deki yakınları tarafından, Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS)‟nden ikametgâh adresini yurtdışındaki adresi olarak güncellemeleri halinde, genel sağlık sigortası kapsamında sayılmayacaklardır. Ancak, bu kişilerin Türkiye‟de yaşayan bakmakla yükümlü bulunduğu kişiler (eş, çocuk, ana, baba), Kanunun 60/g bendi kapsamında tescil edilecek olup, gelir testi için sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakfına müracaat etmeleri sonucu yapılacak gelir testi sonucuna göre işlem yapılacaktır.

37- Türkiye’de çalışırken işyerinden ücretsiz izin alarak yurtdışına gidenlerin durumu ne olacak?

Kanuna göre (4/a) kapsamında olan kişiler yurt dışında ise ücretsiz izinli olduğu sürelerde işverenin bildirimi üzerine yurt dışında bulunduğu süre içinde bir takvim yılı içinde en fazla bir aylık sürede sağlık yardımından faydalandırılacaktır. Kanuna göre memur (4/c) olanlar ise; bir yıllık ücretsiz izinli olduğu sürelerde genel sağlık sigortalısı sayıldığından sağlık yardımlarından faydalandırılacaktır.

38- Burs kazanan eşiyle birlikte ABD’ye veya sosyal güvenlik sözleşmesi imzalanmamış ülkeye giden, ancak kendisi ev hanımı olarak bu ülkede yaşayan Türk vatandaşları da genel sağlık sigortası kapsamında prim ödemek zorundalar mı?

Bu kişilerin ikametgâhlarının, kendileri ya da Türkiye‟deki yakınları tarafından Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi‟nden (ADNKS) yurtdışındaki adres olarak güncellenmesi halinde söz konusu kişiler genel sağlık sigortalısı kapsamında prim ödemeyecektir.

39- Çifte vatandaş olup, Türkiye’de sigortası bulunmayan ancak vatandaşı olduğu yabancı ülkede çalışan veya sigortası/emekli olan Türkler ne yapacaktır?

Çifte vatandaşlığı bulunanların, ilgili ülkenin Ülkemiz ile sosyal güvenlik sözleşmesi bulunması ve vatandaşı oldukları yabancı ülkede çalışmaları durumunda; Türkiye‟ye gelirken iki taraflı sosyal güvenlik sözleşmesine göre sağlık yardımlarından faydalandığına ait “formüler” denilen belgeyi, yakınları adına ise ilgili ülkeden yine bunlar için istenilen “formüleri” getirmeleri gerekmektedir. Ancak, çifte vatandaşlığı bulunanların, sözleşmesiz ülkede çalışması ve ikametgâhlarının da yurt dışında bulunması halinde söz konusu kişiler genel sağlık sigortası kapsamına alınmayacaklardır.

YURTDIŞINA EĞİTİME GİDENLER

40- T.C. vatandaşı olup yurt dışına lisans, master, doktora eğitimi için gidenlerden çalışmayan ve sigortası olmayanlar ne yapacak? Onlar adına aile yakını gelir testine başvurabilecek mi?

Bu durumdaki kişilerin de kendileri ya da Türkiye‟deki yakınları tarafından ikametgâhlarının Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS)‟nden yurtdışındaki adres olarak güncellenmesi gerekmektedir. Bu durumda söz konusu kişiler, ikametgâhları yurt dışında olduğundan genel sağlık sigortası kapsamında tescil edilmeyeceklerdir. Ancak Türkiye‟de bulundukları sürede bakmakla yükümlülük durumları yok ise gelir testine başvurarak gelir testi sonucuna göre genel sağlık sigortası hükümlerinden yararlanacaklardır.

41- Eğitim için yurtdışına giden ve sağlık sigortaları oradaki devlet veya okullar tarafından karşılanan vatandaşlar ne yapacaktır?

Bu durumdaki kişilerin de kendileri ya da Türkiye‟deki yakınları tarafından ikametgâhlarının Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS)‟nden yurtdışındaki adres olarak güncellenmesi gerekmektedir. Bu durumda söz konusu kişiler, ikametgâhları yurt dışında olduğundan genel sağlık sigortası kapsamında tescil edilmeyeceklerdir.

42- Devlet tarafından resmi burslu olarak eğitime gönderilmiĢ, 25 yaĢ üstü olup, Türkiye’de sigortası bulunmayanlar ne yapacak?

Bu durumdaki kişilerin de kendileri ya da Türkiye‟deki yakınları tarafından ikametgâhlarının Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS)‟nden yurtdışındaki adres olarak güncellenmesi gerekmektedir. Bu durumda söz konusu kişiler, ikametgâhları yurt dışında olduğundan GSS kapsamında tescil edilmeyeceklerdir.

43- Yabancı bayraklı gemilerde ve uluslararası sularda çalıĢan gemi adamlarının durumu ne olacaktır? Türkiye’ye döndüğü zaman mı sigorta kapsamına girecek?

Yabancı bayraklı gemilerde çalışan Türk vatandaşları, sosyal güvenlikleri yönüyle ikili sosyal güvenlik sözleşmelerine göre işlem yapılacaktır. İkili sosyal güvenlik sözleşmesi yoksa 5510 sayılı Kanun hükümlerine tabi olamayacaklardır. Genel sağlık uygulaması yönüyle Türkiye‟ye döndüklerinde genel sağlık sigortası kapsamına gireceklerdir.

Ancak Türk bayraklı gemilerde çalışan ve uluslararası sularda bulunan gemi adamları ise 5510 sayılı Kanuna göre (4/a) kapsamında zorunlu sigortalı olmaktadır. Bu kapsamda çalışıp sefer esnasında işe alınanların sigortalılık işlemleri, sigortalıların işe girdiği tarihten itibaren bir ay içinde yapılması gerekmektedir.

TÜRKİYE’DE YAŞAYAN YABANCILAR

44- Türkiye’de bir yıldan uzun süredir yaşayan ancak kendi ülkelerinde sağlık yardımlarından yararlanma hakkı bulunmayan yabancılar ne yapacaktır?

Türkiye‟de kesintisiz bir yıllık ikamet süresini dolduran yabancılar, ilgili ülke kapsamında genel sağlık sigortası uygulaması yönünden sigortalı değilse bu sürenin dolduğu tarihten itibaren Kanunun (60/d) bendi kapsamında genel sağlık sigortalısı sayılmışlardır. Dolayısıyla bu kişilerin genel sağlık sigortası kapsamında tescil işleminin yapılması için kesintisiz bir yıllık ikamet süresinin dolduğu tarihten itibaren bir ay içinde kendilerine en yakın sosyal güvenlik il müdürlüğü/sosyal güvenlik merkezine başvurmaları gerekmektedir.

Gelirleri brüt asgari ücretin iki katı kabul edilerek bu tutar üzerinden hesaplanacak genel sağlık sigortası primi tahakkuk ettirilecektir.

45- Ülkemizde bir yıldan fazla süre ile ikamet eden ve kendi ülkesinden sigortalı veya emekli olan Ġngiltere vatandaşları, Türkiye’de sağlık hizmetlerinden nasıl yararlanacaktır?

İngiltere vatandaşlarının Türkiye‟de bir yıldan fazla ikamet etmeleri halinde, kendi ülkelerinden sigortalı/emekli olmalarına karşın Türkiye‟de bulundukları sürede kendi mevzuatları kapsamında sağlık hizmetlerinden yararlanamamaları nedeniyle, 5510 sayılı Kanunun (60/d) bendi kapsamında müracaatlarına bağlı olarak genel sağlık sigortalısı sayılabileceklerdir.

46- Bir Türk ile evlenmiş ancak 3 yılını doldurmadığı için T.C. vatandaşı olamamış bir kadın, Türk eşinin sosyal güvencesinden yararlanabilir mi?

Kanuna göre bu kişiler, ikamet izni almaları durumunda genel sağlık sigortasından faydalanabilecektir.

47- Türkiye’de oturma izni almış, sigortası olmayıp özel sağlık sigortası bulunan yabancıların durumu ne olacak?

Kesintisiz bir yıllık ikamet süresini dolduran yabancılar, ilgili ülke kapsamında sağlık hizmetlerinden yararlanması açısından sigorta kapsamında değilse bu sürenin dolduğu tarihten itibaren bir ay içinde sosyal güvenlik il müdürlüğü/sosyal güvenlik merkezine genel sağlık sigortası giriş bildirgesi ile başvurabilirler. Bu süre içerisinde başvuruda bulunmayanlara, brüt asgari ücret tutarında idari para cezası uygulanacaktır. Bu kişilerin özel sağlık sigortası kapsamında bulunması genel sağlık sigortası kapsamında sigortalı olmalarına engel teşkil etmemektedir.

48- Türkiye’de bir yıldan uzun süredir yaşayan ancak kendi ülkelerinde sigortası bulunmayan yabancılar gelir testi için sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakıflarına başvuracaklar mı?

11 / 11

Gelir testine müracaat hakkı, Kanunun (60/g) bendi kapsamında genel sağlık sigortalısı sayılan Türk vatandaşlarına tanındığından, yabancı uyruklu olup ülkemizde ikamet edenlerin gelir testine müracaat hakları bulunmamaktadır.

BAKMAKLA YÜKÜMLÜ OLUNAN KİŞİ

49- Bakmakla yükümlü kiĢi olarak sağlık yardımı alan kişi, sigortalı olduğunda sağlık yardımlarından yararlanmak için 30 gün beklemek zorunda mıdır?

Bakmakla yükümlü kişi olarak anası/babası/eşi üzerinden sağlık yardımı alan kişi, genel sağlık sigortalı olması durumunda sağlık yardımlarından faydalanmak için 30 gün bekleme süresine tabi olmayacak ve işe başladığı gün itibariyle sağlık yardımlarından yararlanabilecektir.

50- Hem bakmakla yükümlü statüsünde hem de sigortalı olan birisi sağlık hizmetlerini hangi kapsamda alacaktır?

Kanuna göre zorunlu veya isteğe bağlı sigortalı olanlar aynı zamanda bakmakla yükümlülük statüsü bulunması halinde, kendi sigortalılığı esas alınarak sağlık yardımlarından yararlanacaklardır.

28 deyince Giresun, 34 İstanbul, 06 Ankara, 46 Kahramanmaraş öyle ya bu numaralar artık o şehirlerin simgesi oldu.  Alfabetik sıraya göre olursa plakalar, 34 Giresun, 06 Amasya, 53 Konya, 67 Samsun, 55 Malatya oluyor.

Şimdide böyle bir değişim olursa nasıl olur bakalım.

Brookings Enstitüsü Başkan Yardımcısı Kemal Derviş, dünyanın en zayıf büyüme senaryosu ile karşı karşıya olduğunu belirterek, “Türkiye de bundan etkilenecek” dedi.

TÜRKİYE’nin 2001 krizinden çıkış yolunu açan dönemin Devlet Bakanı, Brookings Enstitüsü Başkan Yardımcısı Kemal Derviş, dünyanın en zayıf büyüme senaryosu ile karşı karşıya olduğunu belirtirken, Türkiye’nin de bundan etkileneceğini söyledi. Sorunun siyasi olduğunu ve karar alma mekanizmalarının işlemediğini anlatan Derviş, iyimser bir yorumla, Avrupa’daki krizin ise küresel ekonomide nasıl ortak hareket edilmesi gerektiğini ülkelere öğreteceğini söyledi. Washington’da IMF-Dünya Bankası toplantıları sürerken sorularımızı yanıtlayan Kemal Derviş, şu değerlendirmeleri yaptı:
2008’i andıran hava
*  Yaşanan çalkantılı durumu nasıl değerlendiriyorsunuz?
-  6-8 ay öncesine kıyasla bütün öngörüler çok daha karamsar. Özellikle gelişmiş ülkeler için. Dolayısıyla bu yılki IMF/Dünya Bankası toplantıları, 2008 kadar kötü olmasa bile bazı bakımlardan 2008’i andıran bir hava içinde.
* Daha da kötüleşmesi mümkün mü?
-  Büyük negatif büyümeler yok. Ama gelişmiş ülkelerdeki duraklama ciddi. Benim öngörüm ABD ve Avrupa’da büyüme yüzde 1’in ötesine geçemeyecek. Japonya’da zaten büyüme uzun zamandır çok zayıf. IMF de beklentilerini aşağı çekecektir. 2008 finans krizi dışında uzun zamandır görülen en zayıf büyüme senaryosuyla karşı karşıyayız. Belki de sıfır bir büyüme göreceğiz önümüzdeki aylarda.
Devlet desteği çekilince
* O kadar önlem paketine rağmen neden toparlanmadı?
-  Toparlanmadı çünkü devlet destekli Keynesçi tedbirler toparlanma havası yarattı. Daha kötü bir küçülmeyi önledi. Fakat bu devlet desteği geri çekilince, özel tüketim ve yatırımdan kâfi bir talep gelmeyince, ekonomi yeniden büyüme ivmesini kaybetti. İşin ciddi tarafı çok düşük, sıfıra yakın faize rağmen oluyor bu. Artık para politikasının daha da destekleyici olması zor. Nominal faizler negatif olamayacağına göre…
Etkilenmemek mümkün değil
*  Gelişmekte olan ülkeler etkilenecek mi?
-  Etkilenecek. Küçük bir kriz etkilemez. Ama Amerika ve Avrupa’da büyüme sıfıra yaklaşırsa, piyasalarda sorunlar ortaya çıkarsa, gelişmekte olan ülkelerin bundan etkilenmemesi imkansız. Çok büyük rezervleri olan Çin belki en az etkilenir. Ama yavaşlama bütün gelişmekte olan ülkeleri etkileyecek. Bu arada Türkiye’yi de maalesef etkileyecek.
*  Türkiye, krizdeki Avrupa’ya ne kadar entegre?
-  Türkiye tabii Euro Bölgesi değil ama ihracat ve ithalat açısından bağlı. Finans akımları açısından bağlı. Ama Euro’yu kabul etmiş bir ülke olmadığı için, Euro bölgesindeki birbirine bağlılık derecesi yok.

Yatırım harcamalarına ağırlık verilmeli

KEMAL Derviş, ‘Genel prensiplerden’ söz ederken, bunu “Genel prensipler, bütün gelişmiş ülkeler için geçerli. Şu ülke şu kadar açık versin, ya da sizin için optimal açık yüzde 7 demek yerine, bu yüzde 7’nin bileşimi nedir? Gelirlerin ve giderlerin bileşimine dikkat etmek önemli” diye açıkladı. “Öncelikler neler olmalı” sorusuna Derviş’in yanıtı, “Yatırım harcamalarına öncelik verilmeli. Ve gelir kaleminde de, vergiyi en yüksek gelir gruplarından almak, diğer vergileri artırmamak. Bu da aslında Başkan Obama’nın sunduğu paket. Çok farklı değil. Ama böyle bir paketi Kongre’den geçirmek, şu seçim öncesi havasında zor. Kilitlenme burada” oldu. Derviş, “Aslında Avrupa’yı Euro bölgesi olarak alırsak, bütçe açığı ve borç oranı Amerika’ya kıyasla daha düşük. Ama birlikte hareket edemiyorlar.”

IMF, Keynesçi tutumu bırakıp yapısal soruna eğilse daha iyi olur

KEMAL Derviş, ‘Bu dönemde IMF’de ne değişti’ sorumuza şu yanıtı verdi:
Dikkatli ve muhafazakar olmaktan çok, istihdama, büyümeye de önem veren mali politikaya geçmiş durumda IMF. Bunu Dominique Strauss-Kahn zamanında da yaptı, şimdi onun yerini alan Christine Lagarde da aynı yolda devam ediyor.
Bugün bazı hükümetlere kıyasla IMF daha Keynesçi bir tutum içinde. Fakat IMF’in de daha yapısal sorunlara eğilmesinde yarar var. Örneğin bütçe açığı ne olmalı soruları önemli ama bütçenin yapısına yönelik çalışmalar artmalı. Yatırım mı? Tüketim mi? Yüksek gelir gruplarına yönelik vergi mi, genel vergi mi? Bütçenin bileşenlerine inmeli.

Para sıkıntısı yok esas sorun talepte

KEMAL Derviş, bu dönemde alınabilecek tedbirlere yönelik sorularımıza şu yanıtları verdi:
*  Bu dönemde ne gibi enstrümanlar kullanılabilir?
-  Parasal politika açısından tahvil alımları mümkün. Ancak parasal politikanın yapabileceği şeyler kısıtlı. Zaten faiz ve paranın çok ciddi bir sorun olduğunu kimse iddia edemez, çünkü büyük şirketler çok büyük likidite üzerinde oturuyor. Bir likidite darlığı yok ortada. Esas sorun talep eksikliği.  Borç oranlarını daha da artırmak, gelişmiş ülkelerde ciddi sorunlara yol açabilir. Ancak mali politikanın daha genişlemeci olması gerekiyor.

Tolga TANIŞ

25 Eylül 2011

 

kaynak: hurriyet.com

 

Sürücüler, karda emniyetli ve rahat otomobil kullanmanın incelikleri ve yöntemlerini bilmeleri gerekirken, kışın araçlarda bulundurulması gereken malzemeler ve nasıl kullanılacaklarını da iyi bilmeli.

Uzmanlar, karlı ve buzlu havada trafiğe çıkacak sürücülere sürüş stilini yol ve hava şartlarına uydurmanın ve her zamankinden daha dikkatli araç kullanmanın önemine vurgu yapıyor:

- Bir kazadan kaçınmanın en iyi yolu önceden tahmin etmektir. Bu nedenle önünüzdeki araçla aranızdaki takip mesafesini normalin iki katına çıkarın. Manuel şanzımanlı araç kullananlar debriyaj pedalını dikkatli kullanmalı, pedalı sertçe bırakmamalı. Otomatik şanzımanlı araç kullananlarsa hızlanmalarda asla gaz pedalına sonuna kadar basmamalı.

- Buzlu ya da karla kaplı bir yokuş inerken mümkün olduğunca motorun frenleme gücünden faydalanılmalı, belirli aralıklarla fren pedalına hafifçe basılmalı.

- Ani manevralardan kaçınmalı… Bütün tedbirlerinizi aldınız ancak aracınız buzlu ve karlı yolda kaymaya başladı. Aracınızın direksiyonunu aracın kaydığı yöne doğru hafifçe çevirirseniz aracınızın kaymasını ve arkasının savrulmasını durdurabilirsiniz.

-FARLAR AÇIK OLMALI-

Karda beyaz araçların görülmesinin daha da zorlaşacağını dile getiren uzmanlar, olası sorunların önüne geçebilmek amacıyla sürücülerin araçlarının kısa farlarını gündüz de açık tutmaları ve farların temizliğine dikkat etmeleri gerektiğini vurguluyor.

- Cam ve silecek süpürgeleri arasına karton koyarak soğuk gecelerde sileceklerin donup cama yapışmasını önlemeye çalışın.

- Camlar buğulandığında ise yan camlardan birini hafifçe aralayın, havalandırmayı en sıcak konuma getirin, fanı en yüksek hıza getirip ön cama yönlendirin.

- Sağlam bir çekme halatı, takoz, yedek ampuller, eldiven ve sizi sıcak tutacak yedek giysiler acil durumlardan kurtulmanızı kolaylaştıracaktır.

- Öndeki aracın izinden giderek patinaj riskini azaltabilirsiniz.

- Kar küreği, buz kazıyıcısı ve buğu çözücü spreyler otomobilini açık havaya park eden sürücüler için en gerekli ekipmanlar arasında yer alıyor.

- Yolda kaldığınızda açlığınız bastıracak ve enerji verecek bir paket çikolata da otomobilde bulunmalı.

ARAÇTA BULUNMASI GEREKLİ MALZEMELER

Karlı havalarda emniyetli sürüş için araçlarda bazı malzemelerin de bulundurulması gerekiyor.

‘- Zincir, takoz ve çekme halatını mutlaka aracınızda bulundurun: Kar üzerinde tutunmayı sağlayan zincir, kış günlerinin en önemli yardımcılarında birisidir.

ZİNCİR TAKMA

Ancak zincirin takılmasında dikkat edilmesi gereken noktalar mevcuttur. Eski tip zincirleri takmak zaman ve araç gereç açısından yeni tiplerle karşılaştırıldığında oldukça zahmetlidir. Eski tip zinciri tekerleğe takabilmek için önce aracı krikoyla kaldırmak, ya da zinciri yola sererek aracı üzerine çıkarmak gerekir. Lastik tam olarak zincirin üzerine çıktığında dışta kalan baklalara üstteki halkaları takmak ve gergilerle sabitlemek gerekiyor. Zincir takma sırasında dikkat edilmesi gereken en önemli konuysa zincirdeki baklaların tamamının aynı yönde durması ve herhangi bir dönmenin olmaması. Aksi halde zincir birkaç metre sonra kopabiliyor. Takmatik zincirleri takmak için zincirin kasnak görevini üstlenen çelik tel ya da halatın lastiğin üst tarafından geçirilmesi, bağlantı kancalarının takılması ve gergi lastiğiyle sabitlenmesi yeterli oluyor. Dikkat edilmesi gereken en önemli konuysa, zincir takılı haldeyken 100-200 metre kadar gidip sonra durarak, zincirin yerleşmesiyle oluşan boşlukları, gergileri yeniden ayarlayarak ortadan kaldırmak. Böylece zincir tekerleği tam olarak saracağı için maksimum güvenlik sağlanmış olacaktır.

- Buz kazıma aleti ve buz çözücü: Isıtıcınız ve buz çözücünüz camlarınızı buzdan ve kardan arındırmak için yeterli olmayabilir. İyi bir buz kazıyıcı ve ön cam için buz çözücü, kalın buz tabakasını temizleyerek camınızdan uzak tutmaya yardımcı olabilir.

- Yedek silecek lastiği: Kar ve buz, silecek lastiğinin camla temas eden yüzünü kolaylıkla tahrip ederek hasara uğratabilir. Yanınızda bir takım yedek silecek lastiği bulundurmanız ve lastiklerinizi altı ayda bir değiştirmeniz gerekli.

- Akü güçlendirme paketi: Akünüz soğuğa dayanamaz ya da kazara akünüzü boşaltacak olursanız; taşınabilir akü güçlendirme paketi yola devam etmeniz yardımcı olabilir.

- Yakıt sistemi antifrizi: Otomobilinizin yakıt kanallarında biriken nem, soğuk havada donarak sizi zor durumda bırakabilir. Yakıt deponuza düzenli aralıklarla yakıt sistemi antifrizi dökerek nemi otomobilinizin yakıt sisteminden uzak tutun.

- Battaniye ve öbür temel gereçler: Ne kadar çok önlem alırsanız alın, yine de kış mevsiminin hava koşullarında yolda kalabilirsiniz. Otomobilinize eski battaniyeler koyarak kendinizi koruyun. Ayrıca sizi sıcak tutacak giysiler, cep fenerleri ve işaret fişeklerini de unutmayın’

Haber 7

İhracatın yüzde 55′ini Avrupa’ya gerçekleştiren Türkiye, ihracatta alternatif pazarlara her geçen gün daha fazla yöneliyor.Başta komşu ülkeler olmak üzere, yıldızı parlayan ekonomiler Türkiye’nin radarına her geçen gün daha fazla giriyor. Ekonomist dergisinden Emrah Gürkan’ın haberine göre, önümüzdeki yıllarda ihracatımızın büyüyeceği 10 pazar;

1- SURİYE

Sınırların açılması, daha büyük fırsatlar yaratacak

Bir dönem (1998) neredeyse savaşın eşiğinden dönmüştük. Bugün ise Türk işadamlarının en gözde ülkelerinin başında geliyor. Bulunduğu coğrafya itibarıyla, Arap dünyası ve Ortadoğu pazarlarına açılımı sağlayacak bir avantajı da beraberinde getiren Suriye, dışa kapalı bir ekonomi olmasının avantajıyla global krizden daha az etkilenen ülkelerden biri. Bu da Türk şirketlerine birçok alanda fırsatlar sağlıyor.

Suriye ile ihracatımızda son yıllarda istikrarlı ve hızlı bir artış söz konusu. Bunda 2005′te yürürlüğe giren Serbest Ticaret Anlaşması’nın da önemli bir rolü var. 2006′da 609 milyon dolar olan ihracatımız 2008′de 1.1 milyar dolara yükseldi. 2009′un ilk 10 ayında ise yüzde 25′lik bir büyümeyle 1.1 milyon dolar olan gerçekleşti.

Önümüzdeki dönemde otelcilik, turizm, bankacılık, sigortacılık ve reklamcılık gibi hizmetler sektöründe önemli iş fırsatlarının çıkması bekleniyor. Ayrıca Türk şirketlerine ortak yatırıma yönelik önerilen alanlar ise gıda, ambalaj, makine, çimento, GRP boru üretimi, kumaş, madencilik, inşaat malzemeleri, gübre, deterjan, cam, deri, boya, kumaş üretimi ve boyaması, iç giyim, otel işletmeciliği, eğlence merkezleri, enerji projeleri, sağlık turizmi, tuz ve zeytinyağı üretimi ve dağıtımı olarak dile getiriliyor.

2- IRAK

Krizin en yakındaki can simidi oldu

Irak’ta güvenliğin bundan birkaç yıl öncesine kadar kıyaslanmayacak şekilde sağlanmış olması ekonomik faaliyetleri ciddi ölçüde canlandırmış durumda. Tahminler, 2009′da ekonominin yüzde  7-8 oranında büyüyeceği şeklinde. Bu da Irak’ı herkesin gözde pazarlarından biri haline getiriyor. Hatta petrol gelirleri ile zenginleşen Irak pazarının, küresel kriz nedeniyle zor günler yaşayan Türk işletmelerinin can simidi olduğunu da söyleyebiliriz. Başta gıda ve tekstil olmak üzere Türk şirketlerinin özellikle son bir yıldır ciddi bir ihracatı söz konusu.

2009 yılı sonunda Irak’a ihracatımızın yaklaşık 5 milyar dolara ulaşarak Türkiye’nin genel ihracatı içerisinde ilk beş ülke içinde yer alması bekleniyor. DTM’nin tahminlerine göre ise Ocak 2010′da
gerçekleşecek genel seçimlerin ardından yeniden yapılanma faaliyetlerinin artması ve iç piyasanın canlanması, ihracatımızdaki artışı devam ettirecek.

Türk şirketlerinin Irak’a ihracatın yüzde 60′ını demir-çelik, çimento, makineler, değirmencilik ürünleri, bitkisel yağlar, plastik ve plastikten eşyalar, petrol ürünleri ve mobilya ihracatı oluşturuyor. Bu sektörlerde önümüzdeki dönemde de önemli fırsatlar olacak. Ayrıca Irak’ta halen hızla devam eden yeniden yapılanma sürecinin, önümüzdeki birkaç yıl daha müteahhitlik sektörü için cazibesini sürdürmesi bekleniyor. Türk müteahhitlik şirketlerinin Irak’ta bugüne kadar yaptığı işlerin toplamı 6 milyar dolara yaklaşmış durumda.

3- ÇİN

Krizde yüzde 7.7 büyüdü

Uzun yıllar hep bir tehdit olarak algılanan Çin, yaklaşık 1 trilyon dolarlık ithalatıyla, aynı zamanda müthiş fırsatlar da sunuyor. Ülkede orta sınıf her geçen gelişiyor ve zengin kesim de tüketimin motorunu oluşturuyor.

Dünyanın en hızlı büyüyen ekonomisine sahip olan Çin’de büyüme oranı, son dört yıldır
aralıksız yüzde 10 seviyesinin üstünde gerçekleşiyordu. Bu yıl krizle birlikte bu oran her ne kadar yüzde 7.7′ye düşse de, Çin hala dünyanın en hızlı büyüyen ülkesi olmayı sürdürüyor.
ithalat rakamının çok uzağında olsa da ihracatımızın sürekli büyüdüğü ve neredeyse yıllık 1.5 milyar dolara yaklaştığı Çin’de son yıllarda müthiş bir marka çılgınlığı yaşanıyor. Zenginler, markasız hiçbir şeyi almıyor. Bu tüketiciler başta Şangay ve Pekin olmak üzere Shenzen, Guanzhou ve Tianjin şehirlerinde yaşıyor. Çin’de başarının anahtarı kuşkusuz ülkenin koşullarına, hayat tarzına ve şirket kültürüne ayak uydurabilmekten geçiyor. Batılı düşünce tarzı Çin’de geçerli değil. Çinlilerin günlük hayatını, beklentisini bilmek çok önemli.

Çin’de hemen her alanda önemli fırsatlar var. Çin tarım sektöründe çok büyük bir üretim merkezi olmasına rağmen, yoğun nüfusundan ötürü ithalat yapmak zorunda kalıyor. Türkiye’de yetişen meyvelerin Çin’de bulunmadığı göz önüne alındığında, bu konuda da fırsatlar söz konusu.

Aynı şekilde ev tekstili gelecek vaat eden alanlardan biri. Her ne kadar bu alanda Türk şirketleri faal olsa da, potansiyelimizin ufak bir kısmını kullanabiliyoruz. Zira, Çin’de inşaat sektörü müthiş hareketli. Şehirlerde 1990 yılında ortalama 3.6 metrekare olan kişi başına düşen oturum alanı, 2010′da 18 metrekareye çıkacak. Sadece 2002 yılında 134 milyon metrekare mesken tipi bina inşa edildi. İnşaat sektöründeki bu canlılık doğal olarak ev tekstiline olan talebi de artırıyor.

Giyimde de önemli fırsatlar söz konusu. Çin’de 200 milyon dolayında yüksek gelir grubunda insan yaşadığı ve bunun 75 milyon kadarının ise çok yüksek gelir grubunda olduğu telaffuz ediliyor. Şangay Ticaret Ateşeliği’ne göre, 75 milyonluk çok yüksek gelir grubunun dünya markalarından vazgeçmeyeceği varsayılsa bile, geri kalan 125 milyon kişilik pazara odaklanacak ve dünya markalarının tarzını, stilini hatırlatacak kumaş ve dizayn kalitesine yakın, ancak daha uygun fiyatla pazara girecek ürünlerin ve bu ürünleri üreten şirketlerin büyük şansı var.

4- RUSYA

En önemli partnerimiz olmayı sürdürecek

Son sekiz yılda ortalama yüzde 7 büyüyen Rusya ekonomisi, krizi en derin hisseden ülkelerden biri oldu. 2009′da yaklaşık yüzde 8 küçülen ekonominin, 2010′dan itibaren tekrar büyümeye geçmesi bekleniyor. IMF’ye göre Rusya 2010′da yüzde 3.5′luk büyüme gerçekleştirecek. Bu dönemde Türkiye’nin Rusya’ya ihracatı ise yüzde 55 azalarak 2009′un ilk 10 ayında 2.5 milyar dolara geriledi.

Fakat bu dramatik düşüş, Türkiye’nin bir numaralı ticaret ortağı haline gelen Rusya’nın önemini asla azaltmıyor. 1.5 milyar dolarlık milli geliriyle, 150 milyar dolarlık ithalatıyla Rusya, bugün olduğu gibi gelecekte de Türk işadamlarının en önemli pazarı olmayı sürdürecek. Zira Türk işadamlarının Rusya pazarında başarılı olmasının altında coğrafi yakınlık dışında iş yapma kültürü bakımından Batılı rakiplerine göre avantajlara sahip olması da yatıyor. Türk girişimcileri risk üstlenme, hızlı organize olma, üretim süreçlerinde ve fiyatlandırmada esneklik konularında batılı rakiplerine göre çok daha başarılı olmuş durumda.

Rusya’da Türk şirketleri için hemen her alanda önemli potansiyel söz konusu. Başta inşaat sektörü olmak üzere, gıda (konserve, yağ, dondurulmuş gıda), dayanıksız tüketim maddeleri, tekstil, hazır giyim ve züccaciye ve dayanıklı tüketim malları alanlarında Türk girişimcileri için fırsatlar bulunuyor. DEİK’e göre özellikle gıda sektöründe “private label” ürün talebinin yükseleceği düşünülerek bu alanda girişimlerde bulunulması gerekirken, elektrikli küçük ev aletleri ve sektörü de girişimciler için fırsatlar barındırıyor.

Türk inşaat sektörünü heyecanlandıran 2014 Kış Olimpiyatları ise yaratacağı fırsatlarla dikkat çekiyor. Soçi’de yapılacak olimpiyatlar için Rusya 14 milyar dolarlık bütçe ayırmış durumda. Dış yatırımlarla birlikte yatırım maliyetinin 25 milyar dolara çıkması bekleniyor. Bunun önemli kısmı ise inşaatlara gidecek.

5- HİNDİSTAN

Orta sınıf büyüyor, tüketim artıyor

Korumacı ekonomik politikaların azalmasıyla birlikte kapılarını dış dünyaya açan Hindistan’da son yıllarda büyük bir değişim yaşanıyor. Dünyaca ünlü markaların Hindistan’a akın etmesi, ülkenin adeta bir şantiyeye dönüşerek altyapısını yenilemesi, hizmet sektöründe çalışan ve iyi para kazanan genç nüfusun Batılı yaşam tarzını benimsemesi, Hindistan’ı bambaşka bir ülke haline getirmiş durumda. Üstelik birçok ekonomiste göre Hindistan geleceğin en çok büyüyen ekonomisi olacak. Krizin yoğun hissedildiği 2009′da dahi Hindistan ekonomisi, yaklaşık yüzde 7′lik bir büyüme yakalamayı başardı.

Aslında Hindistan’ı da tıpkı Çin gibi değerlendirmek gerekiyor. Yani, Hindistan’ı 1.1 milyar nüfuslu fakir bir ülke olarak değil, gelir düzeyi yüksek 100 milyon tüketicinin yaşadığı bir pazar olarak görmek, başarının birinci anahtarı. Çin’de olduğu gibi Hindistan’da da tüketim hızla artıyor. 15 milyar dolarlık lüks tüketim pazarı, dünyaca ünlü markalar tarafından paylaşılıyor. Her geçen gün daha fazla marka Hindistan’a adım atıyor. Yapılan bir araştırmaya göre, Hintlilerin yüzde 43′ü markalı ürünlere daha fazla para harcamaya razı.

DEİK’e göre, Türk şirketlerinin Hindistan’a ihraç edebileceği malların başında, bakliyat ve madenler gibi geleneksel ihraç ürünleri geliyor. Ayrıca şekerleme, zeytin ve diğer sıvı yağlar, gıda işleme makinaları, demir-çelik, eski ve yeni deri işleme makinaları, beyaz eşya, inşaat malzemeleri, otomotiv yan sanayi ürünleri ve müteahhitlik hizmetlerinde de ciddi fırsatlar söz konusu. Buna karşılık, Hindistan’ın ithalatında Türkiye 35′inci sırada yer alıyor. Türkiye’nin Hindistan’ın ithalatındaki payı ise binde 5 civarında.

Hindistan aynı zamanda Tayland, Malezya, Singapur, Japonya ve Dubai demek. Hindistan’a ürün satan bir şirket, bu pazarlara da rahatlıkla girebilir. Hem tüm bu ülkelerde yoğun bir Hintli nüfusu var hem de ülkenin coğrafi konumu nedeniyle Hindistan’dan tüm bu ülkelere açılmak daha kolay. Bu yüzden Hindistan’a adım atarken, komşu pazarları da merceğiniz altına alabilirsiniz.

6- BREZİLYA

Uzak ama potansiyeli yüksek bir pazar

Bugüne kadar coğrafi uzaklıktan dolayı çok da fazla üzerine gidilmeyen Brezilya pazarı, girişimciler için cazip fırsatlar sunuyor, ithalatı her geçen gün artan ülke, tahminlere göre 2050 yılında Rusya, Hindistan ve Çin’le birlikte dünyanın en büyük ekonomileri arasında yer alacak.

Bugün dünyanın en büyük 15 ekonomisi arasında yer alan Brezilya, Latin Amerika ve Karayipler bölgesindeki en büyük ve ürün çeşitliliği en fazla olan sanayi merkezi durumunda. 35 yıl boyunca ithal ikameci politikaların hakim olduğu Brezilya, 1990′dan itibaren ticaretini liberalleştirmesiyle ciddi bir değişim yaşadı. Dünyanın en büyük tarım ekonomilerinden biri olan ülke, ayrıca oldukça zengin mineral yataklarına da sahip.

Rusya, Hindistan ve Çin oluşturdukları (BRIC) içinde en hızlı yükselecek ekonomi olarak öne çıkan Brezilya’ya dış ticaretimiz her yıl artış gösterse de, Türkiye aleyhine ciddi bir açık da söz konusu. 2003′te yaklaşık 50 milyon dolar olan ihracatımız, 2009′un ilk 10 ayında yaklaşık 300 milyon dolara yükseldi. Fakat aynı dönemde ithalatımız 401 milyon dolardan 886 milyon dolara çıktı.

Mineraller, demir-çelik, motorlu taşıtlar ve elektrikli makineler Brezilya’nın Türkiye’ye ihraç ettiği bazı ürünler arasında yer alırken, otomotiv, tarım ürünleri ve metaller Türkiye’nin önemli ihraç kalemleri arasında yer alıyor. Nüfus olarak dünyanın beşinci büyük ülkesi olan Brezilya, alternatif pazar arayışında olan ihracatçılar için öncelikli ülkelerden biri durumunda. Ayrıca MERCOSUR Anlaşması ile Türk şirketleri sadece Brezilya pazarını değil, Arjantin, Paraguay ve Uruguay’daki fırsatları da değerlendirme imkanına da sahip.

7- LİBYA

Dünya küçülürken en hızlı büyüyen pazar

Türkiye’nin müteahhitlik hizmetlerinde birinci sırayı alan Libya ile ilişkiler, 1996 yılında Necmettin Erbakan’ın başbakanlığı döneminde yaşanan çadır krizi nedeniyle duraklama devresine girmişti. Ancak son yıllarda hükümetin dış ilişkilerde Libya’ya gösterdiği ilgiyle beraber iki ülke ilişkilerinde müthiş bir canlılık yaşanıyor.

Ocak-Kasım 2009 döneminde yüzde 59 büyümeyle ihracatımızın en fazla arttığı ülkelerden biri olan Libya, Türk müteahhitlik sektörünün günümüzde en önemli pazarlarından biri haline gelmiş durumda. Üstelik yaklaşık 110 milyar dolar GSYİH, 66 milyar dolar ihracat ve 20 milyar dolar ithalat ile Afrika’nın önde gelen ekonomileri arasında yer alan Libya’yla olan ticaretimizin beş milyar dolardan 10 milyar dolara çıkarılması için de çalışmalar başlatıldı. Dış Ticaretten Sorumlu Devlet Bakanı Zafer Çağlayan, Libya’nın yatırım için önümüzdeki beş yılda 100 milyar dolarlık bir portföy ayırdığına işaret ederek, “Libya bunun büyük bir kısmını Türkiye’de yapmak istiyor, biz de ne kadar iyi çalışırsak o kadar bu portföyden pay alırız” diyerek Libya’nın önemini vurguluyor.

Libya ile fırsatlar kuşkusuz sadece müteahhitlik hizmetleri ile de sınırlı değil. Dış Ticaret Müsteşarlığımın Libya raporuna göre, otomotiv ana ve yan sanayi, motorlu taşıtlar ve parçaları, mücevherat ürünleri, mobilya, gıda maddeleri, elektronik ürünler, makine sanayii ürünleri, pompalar, borular, kablolar, bilgi işlem ve optik makineleri gibi alanlarda da fırsatlar söz konusu.

8- KATAR

Körfez’de br yıldız sönerken, bir yıldız parlıyor

Körfez’in pazarlayan yıldızı Katar, bugün dünyanın en zengin ülkelerinden biri. 1940′lara kadar fakir bir ülke iken keşfettiği petrol ve doğalgaz yatakları sayesinde hızla zenginleşen Katar, milli gelirini 2011′de 100 milyar dolara çıkarmayı hedefliyor.

Yaklaşık 1.5 milyon nüfuslu ülke, doğalgaz bakımından Rusya ve İran’dan sonra dünyanın en büyük üçüncü büyük rezervine sahip.

1990′ların ortalarında başlayan liberalleşme, dışa açılma, ekonomik faaliyetlerin çeşitlendirilmesi sayesinde Katar’da kişi başına düşen milli gelir 88 bin dolara ulaştı. Bu rakam Katar’ı bölgenin en zengin ülkesi haline getirmiş durumda. Katar’da başta inşaat sektörü olmak üzere birçok önemli fırsat söz konusu. Katar’ı cazip kılan noktalar olan istikrarlı ve yüksek büyüme oranları, kişi başına düşen milli gelir oranının yüksekliği, tüketicilerin yüksek harcama eğilimi ve stratejik konumu gelecekte de dikkatlerin Katar üzerinde yoğunlaşmasına neden olacak.

Türkiye-Katar ticaret ilişkisine bakıldığında ise son yıllarda ciddi bir büyüme gözleniyor. 2004′te yalnızca 35 milyon dolar olan ihracatımız, 2008′de 1 milyar doları aşmış durumda. Katar’ın ithalatında önemli kalemlerden biri olan makine ve demir-çelik Türk şirketleri için önemli fırsatlar sağlıyor. Türkiye’nin Doha Ticaret Müşavirliğinin verdiği bilgiye göre, Katar’daki ulaştırmadan enerjiye, inşaattan sağlığa beş yılda tamamlanması planlanan yatırımların tutarı 150 milyar doları buluyor. Özellikle inşaat alanında önemli fırsatlar söz konusu. Türk şirketlerinin Katarda yapımını üstlendiği projelerin tutarı, 2009′da 8.5 milyar doları buldu.

9- İRAN

Genç nüfusun sunduğu fırsatlar çok

Önümüzdeki yılarda Türk şirketleri için en hızlı büyüyen pazarlardan biri iran olacak. Taşıdığı büyük işbirliği potansiyeline rağmen İran ile ekonomik ve ticari ilişkilerimiz son yıllara kadar, ‘enerji’ alanıyla sınırlı kalmış ve yeteri kadar gelişememişti. Fakat 2003′ten itibaren İran ile ticari ilişkilerimiz ve karşılıklı yatırım faaliyetlerinde ciddi bir canlanma görülüyor.

Toplam ihracatımızda yüzde 1.9 paya sahip olan İran’a, 2009′un ilk 10 ayında 1 milyar 609 milyon dolarlık ihracat yaptık. Bu rakamın 2002 sonunda sadece 300 milyon dolar olduğunu söylersek, büyümenin ne derece hızlı olduğunu da anlatmış oluruz.

Uzun süre ithal ikamesine dayanan bir sanayileşme politikası izleyen ve tüm ithalâtın devletin kontrolü altında gerçekleştiği İran’da son yıllarda uygulamaya konan dışa açılma politikaları ve Dünya Ticaret Örgütü’ ne üye olma hedefi doğrultusunda, ithalatı yasak çok sayıda maddenin ithalâtı mümkün hale gelmiş durumda. Bu da Türk şirketleri için önemli fırsatlar sağlıyor. Zira coğrafi yakınlığı, kültürel benzerlikler, halkın önemli bir bölümünün Türkçe konuşması, Türkiye’ye büyük bir sempatiyle bakılması ve pazarın hala bakir olması gibi faktörler, 72 milyonluk bu ülkeyi gelecekte daha fazla ön plana çıkarmış olacak.

Türkiye’nin İran’a ihracatında demir çelik, tütün ve mamulleri, dokumacılık ürünleri, makinalar, otomotiv sanayi ürünleri, mantar ve agaç mamulleri ile plastikler önemli bir yere sahip. Önümüzdeki yıllarda bu sektörlerdeki fırsatların devam edeceği gibi, genç nüfus ile birlikte artan tüketim talebi yeni fırsatlar da yaracak.

10- SUDAN

Afrika pazarına açılmak isteyenler için…

Afrika’nın en büyük yüzölçümüne sahip ülkesi olan Sudan’da son yıllarda büyük ekonomik gelişmeler yaşanıyor. Bir petrol ülkesi olan Sudan, petrol ihracatıyla son yıllarda hızlı bir ekonomik büyümeye imza atmış durumda. Uzmanlar, bir süredir devam eden yüksek büyüme hızının önümüzdeki yıllarda da devam edeceğini tahmin ediyor.

Doğu ve Güney Afrika Ülkeleri Ortak Pazarı (COMESA) üyesi olan Sudan, 33 milyon nüfusuyla Türk şirketleri için cazip bir pazar. Son yıllarda 100′e yakın Türk şirketi, Sudan pazarına adım atmış durumda.

Hem Afrikalı hem Arap ülkesi olarak nitelendirilen Sudan’a ihracatımız 2003′te 64 milyon dolar iken, 2008′te 234 milyon dolara çıktı. 2009′un ilk 10 ayında ise bu rakam 207 milyon dolar gerçekleşti.

Sudan’da önümüzdeki yıllarda Türk şirketleri için birçok fırsat söz konusu. Sudan’da geniş ve verimli tarım arazileri bulunuyor. Tam 84 milyon hektar ekilebilir verimli tarım arazilerine sahip. Türk şirketleri rahatlıkla tarım alet ve makineleri ihraç edebilir. Ayrıca sulama konusunda, sulama kanalları ve barajlarda kullanılan malzemelere, jeneratör, traktör gibi araçlara da ihtiyaç duyuluyor. Sudan’da telekomünikasyon altyapısı bir hayli zayıf. Türk şirketlerinin altyapı modernizasyonu konusunda işbirliğine girmesi de mümkün. Sudan’da otelcilik başta olmak üzere hizmet sektörün bir hayli geri olduğunu ayrıca vurgulayalım.

Müteahhitlik hizmetleri işbirliğine en açık alan gibi gözüküyor. Zira Sudan önümüzdeki beş yıl içinde 500 km yol, 8 köprü, 4 bin km uzunluğunda stabilize yol ve sağlık ve eğitim hizmeti verecek birçok bina yapmayı planlıyor.

Ekotrent

Bölgede Türk yatırımcıların tahsisli araziler üzerindeki 17 turizm tesisi inşaatının bitirilmesi için TKB, 300 milyon liralık bir kredi desteği belirledi. Kredi desteğinin ardından yeniden yapılan planlamada, bölgede 2013 itibariyle 10 bin yataklı tesisin faaliyete geçmesi öngörüldü. Bafra’da 15 bin yatak kapasiteli turizm tesisi yatırımı bulunuyor. Söz konusu yatak kapasitesi faaliyete geçtiğinde Kıbrıs’ın turizm gelirinin 2-3 kat birden artması öngörülüyor.

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin Bafra bölgesinde turizm tesisleri oluşturulması için Türk yatırımcılara yapılan tahsisler uzun süredir tamamlanamıyor. 2001′de yapılan tahsislerle Kuzey Kıbrıs’ta bir turizm merkezi oluşturulması hedefleniyor. Altyapı çalışmaları tesislerden önce tamamlandığı için Antalya’nın Belek ilçesine benzetilen Bafra bölgesi için bu yıl TKB hamle yapınca, yatırımlarda tekrar hareketlilik başladı. TKB’nin bölgedeki turizm tesisleri için ayırdığı 300 milyon liralık kredinin 15 bin yatak kapasiteli 17 turistik tesisin tamamlanması için kullandırılması planlanıyor. Halen mevcut turizm yatırımlarından sadece 1 tanesi işletmeye geçti, kalan 16 tanesi içinse çalışmalar sürüyor. Yatırımlardan 3-4 tanesinin yüzde 50 düzeyinde tamamlandığı, 2 tanesinin ise temel atma noktasını geçtiği belirtiliyor. Kalan yatırımlar ise halen tahsis aşamasında.

2013′te 10 bin yatak faaliyete geçecek

Kredi tahsisinin ardından yapılan yeni planlamaya göre 2010 yılında 1 tesisin açılması hedefleniyor. 2011 yılında 2-3 tesis tamamlanırken, 2012 yılında ise 3-4 tesis daha kapılarını açacak. 2013 itibariyle bölgede 10 bin yataklı kapasitenin aktif olması hedefleniyor. Yetkililerin verdiği bilgiye göre, 2014 itibariyle ise 15 bin yatak kapasitesi faaliyete geçmiş olacak. Bu bölgenin faaliyete geçmesinin Kıbrıs’a ekonomik anlamda büyük katkı yapması bekleniyor. Bazı kaynaklar yatırımların tamamlanmasıyla ülkenin 400 milyon dolar olan turizm gelirinin 1.5 milyar dolara kadar çıkabileceğini belirtiyor. Bafra’da arazi tahsisi yapılan yatırımcılar arasında Akfen, Şimşekler Turizm AŞ, Kaya, Yayöz Turizm, Eksen İnşaat Ada Kıbrıs, Sunny Wally Bilgili Turizm, Göç tur, Akfen gibi isimler yer alıyor.

Kaynak:Referans



OCAK AYININ ÖNEMLİ GELİŞMELERİ

Ocak ayında yaşanan önemli gelişmeler şöyle:

1 Ocak:

-Kürtçe yayın yapan TRT 6 yayın hayatına başladı.

5 Ocak:

-Danıştay 6. Dairesi, Bergama-Ovacık köyü yakınlarındaki altın madeninin çalışmasına olanak tanıyan Çevre ve Orman Bakanlığı idari işleminin iptali istemiyle İzmir 3. İdare Mahkemesi’nde açılan davaya verilen ”red” kararını bozarak, yürütmeyi durdurma kararı aldı.

7 Ocak:

-”Ergenekon” soruşturması kapsamında eski YÖK Başkanı Prof. Dr. Kemal Gürüz, eski MGK Genel Sekreteri emekli Orgeneral Tuncer Kılınç, emekli Orgeneral Kemal Yavuz, emekli Kurmay Albay İlyas Çınar, eski Genelkurmay Adli Müşaviri emekli Tümgeneral Erdal Şenel, Özel Kuvvetler’den emekli Albay Mustafa Levent Göktaş, Prof. Dr. Yalçın Küçük ve eski Özel Harekat Dairesi Başkanı İbrahim Şahin’in de aralarında bulunduğu kişiler gözaltına alındı. Yargıtay Onursal Cumhuriyet Başsavcısı Sabih Kanadoğlu’nun evinde de arama yapıldı.
8 Ocak:

-”Ergenekon” soruşturmasında gözaltına alınan eski Özel Harekat Dairesi Başkanvekili İbrahim Şahin’in evinde yapılan aramalarda elde edilen bilgi ve belgelerin ışığında Ankara-Gölbaşı Yolu üzerindeki arazide arama yapıldı.

9 Ocak:

Soruşturma çerçevesinde Ankara-Gölbaşı’daki bir arazide yapılan kazı çalışmasında lav silahları, el bombaları ve çok sayıda tabanca mermisi bulundu.

- BM Güvenlik Konseyi, Gazze’de acil ve kalıcı ateşkes sağlanması çağrısında bulunan karar tasarısını kabul etti.
20 Ocak:

-Uludağ’da kaybolduktan sonra donmak üzereyken bulunarak hastaneye götürülmek istenen üniversite öğrencisi Ümit Özgen yolda öldü.
21 Ocak:

-Cumhurbaşkanı Gül, TBMM Başkanı Toptan ile Başbakan Erdoğan ve Anayasa Mahkemesi Başkanı Haşim Kılıç’ın da yer aldığı yasama, yürütme ve yargı organlarının başkanlarıyla Dışişleri Konutundaki yemekli toplantıda bir araya geldi.
22 Ocak:

-”Ergenekon” soruşturması kapsamında Türk Metal Sendikası Genel Başkanı Mustafa Özbek ile genel başkan yardımcıları Mecit Hazır ve Pevrul Kavlak, araştırmacı Erhan Göksel’in de aralarında bulunduğu kişiler Ankara’da gözaltına alındı.

25 Ocak:

-Gümüşhane’nin Torul ilçesine bağlı Zigana Dağı’nda günübirlik yürüyüşe çıkan 17 kişilik grubun üzerine çığ düşmesi sonucu 10 kişi öldü, 7 kişi kurtarıldı.

26 Ocak:

- Merkez Bankası Durmuş Yılmaz, enflasyonun yüzde 70 olasılıkla, 2009 yılı sonunda orta noktası yüzde 6,8 olmak üzere, yüzde 5,4 ile yüzde 8,2 aralığında gerçekleşmesinin beklendiğini bildirdi.

27 Ocak

-Başbakan Recep Tayyip Erdoğan, Suudi Arabistan’da idamla yargılanan ancak daha sonra cezası affedilen ve Türkiye’ye gelen berber Sabri Boğday’ı kabul etti.

28 Ocak:

- Başkent Elektrik Dağıtım A.Ş’de (Başkent Edaş) yüzde 100 oranındaki hissenin 1 milyar 225 milyon dolar bedelle Enerjisa Elektrik Dağıtım A.Ş’ye devri gerçekleşti.

30 Ocak:

- Başbakan Erdoğan, Dünya Ekonomik Forumu toplantısı kapsamında düzenlenen ”Gazze” konulu oturumda yaptığı ‘one minute’ çıkıyı ve İsrail Cumhurbaşkanı Şimon Perez’e katliamları hatırlatmasının ardından İsviçre’den İstanbul’a hareket eden Başbakan Erdoğan’ı karşılamak üzere çok sayıda vatandaş, Atatürk Havaalanı’na akın etti.

- Irak halkı, yoğun güvenlik önlemleri altında 14 vilayette vali ve il meclisi üyelerini belirlemek üzere sandık başına gitti.

ŞUBAT AYININ ÖNEMLİ OLAYLARI

1 Şubat:

-Bolu’da kaybolan, Polonya tescilli ambulans helikopterin enkazı Kıbrıscık yakınında bulundu. Helikopterin kaptan pilotu Andrzej Wojewodzki ile emekli pilot albay Süleyman Kıyak’ın kaza yerinde hayatını kaybettiği belirlendi.

-”2008 Yılı Kültür ve Sanat Büyük Ödülü”, Başbakan Recep Tayyip Erdoğan ile Kültür ve Turizm Bakanı Ertuğrul Günay’ın katıldığı törenle Çetin Altan’a verildi.

-Maliye Bakanı Kemal Unakıtan’a, Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi’nde ”tanısal amaçlı koroner anjiyografi” yapıldı.

-Milli Eğitim Bakanlığı, okul öncesi eğitim kurumlarında çocukların kamera ve internet aracılığıyla izlenme uygulamasını, ”çocuk ve eğitmen haklarının ihlaline ve çocukların mahremiyetine saygısızlık” gerekçesiyle kaldırdı.

7 Şubat:

-Cumhurbaşkanı Abdullah Gül, Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas ile Çankaya Köşkü’ndeki görüşmenin ardından düzenlenen ortak basın toplantısında, Filistin ile ilgili en acil meselenin Gazze’deki tüm ambargo ve kuşatmaların kaldırılması, Filistin halkına yardımların en süratli biçimde ulaşması ve Gazze’nin yeniden imarı olduğunu bildirdi.

8 Şubat:

-Maliye Bakanı Kemal Unakıtan, Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi’nden taburcu oldu.

-Eski TBMM Başkanlarından Sabit Osman Avcı vefat etti.

11 Şubat

- Azerbaycan Hava Kuvvetleri Komutanı General Rail Rızayev, Bakü’de evinin önünde silahlı saldırıya uğradı ve kaldırıldığı hastanede hayatını kaybetti.

17 Şubat:

-Türkiye’nin Kyoto Protokolü’ne Katılmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun, Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi.

-TCG Giresun Fırkateyni Aden Körfezi’nde görev yapan uluslararası deniz gücüne katılmak üzere Marmaris Aksaz’daki deniz üssünden yola çıktı.

-Sanatçı Gazanfer Özcan, kronik akciğer rahatsızlığı ve damar tıkanıklığı nedeniyle tedavi gördüğü hastanede 78 yaşında hayata gözlerini yumdu.

-Kütahya’nın Simav ilçesindeki 5 büyüklüğünde deprem küçük çaplı hasara neden oldu, deprem sırasında kalp krizi geçiren bir kadın öldü.

20 Şubat:

-CHP Genel Sekreter Yardımcısı Mehmet Sevigen, partideki görevlerinden istifa ettiğini açıkladı.

23 Şubat:

-Bir süre önce kalp krizi geçiren Tokat Vali Yardımcısı Hüseyin Avcı, tedavi gördüğü hastanede yaşamını yitirdi.

-Türkiye Foto Muhabirleri Derneğince düzenlenen ”Yılın Basın Fotoğrafları-2008” yarışmasında AA foto muhabirleri 6 dalda toplam 9 ödül aldı.

24 Şubat:

-DTP Genel Başkanı Ahmet Türk, kendilerinin Türkiye’de resmi dilin Türkçe olmasına herhangi bir itirazlarının olamayacağını belirtti. Türk, konuşmasının son bölümünü Kürtçe olarak yaptı.

25 Şubat:

-Emniyet Genel Müdürlüğü Özel Hareket Daire Başkanı Behçet Oktay intihar etti.

-MART AYININ ÖNEMLİ GELİŞMELERİ
5 Mart:

- ABD’nin Cleveland kentinde 2 hafta önce by-pass ameliyatı geçiren Maliye Bakanı Kemal Unakıtan, Türkiye’ye döndü.

7 Mart:

-Cumhurbaşkanı Gül ve Başbakan Erdoğan, ABD Dışişleri Bakanı Hillary Clinton’ı kabul etti.

-Kayseri’nin Sarız ilçesi yakınında düşen askeri helikopterdeki iki üsteğmen şehit oldu.

10 Mart:

-Türkiye’nin ilk hızlı treni olan Yüksek Hızlı Tren’nin (YHT) ilk seferi Ankara-Eskişehir hattında yapıldı.

-Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı, ”Ermenilerden özür dileme” kampanyasına ilişkin verilen takipsizlik kararını kaldıran Sincan 1. Ağır Ceza Mahkemesinin kararının, ”kanun yararına” bozulması talebiyle Adalet Bakanlığı’na başvurdu.

-Başbakan Erdoğan, hükümetin küresel mali kriz için önlemleri kapsamında konut, otomotiv ve beyaz eşyada  KDV ve ÖTV indirimleri öngören ”4. Önlemler Paketi”ni Eskişehir’de açıkladı.

-YHT’nin işletmeye açılış töreni Başbakan Erdoğan’ın da katılımıyla yapıldı.

15 Mart:

-Başbakan Erdoğan, Irak Cumhurbaşkanı Celal Talabani ile İstanbul’da bir araya geldi.

27 Mart:

-Muhsin Yazıcıoğlu ile beraberindeki 5 kişiyi Kahramanmaraş’tan Yozgat’a götürürken düşen helikopterin enkazı Kahramanmaraş’ın Döngel Köyü Şahin Kayası mevkinde bulundu. Kazada, Yazıcıoğlu ile birlikte biri pilot olmak üzere 5 kişinin hayatını kaybettiği, İHA Muhabiri İsmail Güneş’i arama çalışmalarının devam ettiği belirtildi.

30 Mart:

-BBP Genel Başkanı Yazıcıoğlu’nun da içinde bulunduğu helikopterdeki İHA Muhabiri İsmail Güneş’in cesedi, kaza yerinden 600 metre uzaklıkta bulundu.

Kazada yaşamını yitiren BBP Sivas İl Başkanı Erhan Üstündağ, Başkan Yardımcısı Yüksel Yancı ve Belediye Meclisi üye adayı Murat Çetinkaya için Sivas’ta cenaze töreni düzenlendi.

-NİSAN AYININ ÖNEMLİ GELİŞMELERİ

1 Nisan:

-Cumhurbaşkanı Abdullah Gül’ün ev sahipliğinde yapılan Türkiye-Pakistan-Afganistan üçlü zirvesi çerçevesinde Cumhurbaşkanı Gül ve Başbakan Recep Tayyip Erdoğan, Pakistan Cumhurbaşkanı Asıf Ali Zardari ve Afganistan Cumhurbaşkanı Hamid Karzai ile görüşmelerde bulundu.

-BBP Genel Başkanı Muhsin Yazıcıoğlu’nun da bulunduğu helikopterin düşmesi sonucu hayatını kaybeden İHA muhabiri İsmail Güneş’in cenazesi Sivas’ta toprağa verildi.

-TRT’nin Kürtçe radyosu yayına başladı.

6 Nisan:

-Türkiye’deki temaslarına başlayan ABD Başkanı Barack Obama, Anıtkabir’i ziyaretinin ardından Çankaya Köşkünde Cumhurbaşkanı Gül ile görüştü. Obama, önce TBMM Başkanı Köksal Toptan ile ardından da CHP Genel Başkanı Deniz Baykal, MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli ve DTP Genel Başkanı Ahmet Türk ile görüştü. Obama, TBMM Genel Kurulu’nda konuştu.

-Medeniyetler İttifakı toplantısı İstanbul’da yapıldı. Ağustos ayında NATO Genel Sekreterliği’ni üstlenecek olan eski Danimarka Başbakanı Anders Fogh Rasmussen’in, zirve kapsamındaki basın toplantısında, ”Hazreti Muhammed’in çizildiği karikatür” nedeniyle Müslüman dünyasından özür dileyeceği beklentisi gerçekleşmedi.

-İstanbul Gösteri ve Kongre Merkezi Çadırı, çıkan yangın nedeniyle kullanılamaz hale geldi.
7 Nisan:

-ABD Başkanı Obama, İstanbul’da dini liderlerle görüştü; Başbakan Erdoğan ile Ayasofya Müzesi’ni gezdi. Tophane-i Amire’de üniversite öğrencilerine seslenen Obama, daha sonra Türkiye’den ayrıldı.

- DSP Genel Başkanı Zeki Sezer, partisinin ”İl Başkanları ve Parti Meclisi Çalışma Toplantısı”nda istifa etmeyi düşündüğünü açıkladı.

13 Nisan:

-”Ergenekon” soruşturması kapsamında Başkent Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Mehmet Haberal, Prof. Dr. Erol Manisalı, eski İnönü Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Fatih Hilmioğlu, eski Uludağ Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Mustafa Yurtkuran, Yüzüncü Yıl Üniversitesi Tıp Fakültesi öğretim üyesi ve Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneği (ÇYDD) Yönetim Kurulu üyesi Prof. Dr. Ayşe Yüksel ile Doğan Gazetecilik AŞ İcra Kurulu üyesi Tijen Mergen gözaltına alındı. ÇYDD Genel Başkanı Prof. Dr. Türkan Saylan’ın İstanbul’daki evinde de arama yapıldı.

-DSP’de yerel seçimlerde CHP İstanbul Büyükşehir Belediye Başkan Adayı Kemal Kılıçdaroğlu’nu destekledikleri gerekçesiyle Merkez Disiplin Kurulu’na sevk edilen 5 milletvekilinden İstanbul Milletvekili Ahmet Tan, partiden ihraç edildi.

24 Nisan:

-Anayasa Mahkemesi’nin yeni hizmet binası, mahkemenin 47. kuruluş yıl dönümünde törenle hizmete açıldı.

-”Ergenekon” soruşturması kapsamında Poyrazköy’deki arazide yapılan kazılarda 15′i dolu 22 adet lav silahı, 14 el bombası, 24 adet el bombası fünyesi, 450 gram C3 patlayıcı madde ile çok sayıda mühimmat ele geçirildi.

-Şırnak’ın Cizre ilçesinde 1990′lı yıllarda işlenen 25 faili meçhul cinayet, Kayseri İl Jandarma Komutanı Albay Cemal Temizöz, eski Cizre Belediye Başkanı Kamil Atak, oğlu Temel Atak ile itirafçılar Abdülhakim Güven, Hıdır Altuk ve Adem Yarkın’ın tutuklu bulunduğu soruşturma dosyasıyla birleştirildi.

-”Ergenekon” soruşturması kapsamında tutuklu kaldığı sürede rahatsızlanarak, sağlık nedeniyle tahliye edildikten sonra hastanede hayatını kaybeden Kuddusi Okkır’ın eşi Sabriye Okkır, ”adli yargılama ve yaşama hakkının ihlal edildiği” gerekçesiyle Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine başvurdu.

27 Nisan:

-İstanbul Bostancı’da ”aşırı sol, bölücü ve radikal örgütlere yönelik başlatılan operasyonda silahlı çatışma çıktı. Çatışmada 1 başkomiser, 1 vatandaş hayatını kaybetti; 6 polis bir gazeteci yaralandı.

İçişleri Bakanı Beşir Atalay, operasyonda ölü ele geçirilen Orhan Yılmazkaya’nın ”Devrimci Karargah” diye bilinen ”hem sol hem de bölücü terör örgütüyle irtibatlı bir organizasyonun lider kadrolarından olduğunu, operasyonda emniyet amiri Semih Balaban’ın şehit olduğunu, bir vatandaşın da hayatını kaybettiğini açıkladı.

-Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu Başkanı Prof. Dr. Sadık Tural görevinden alındı.

-Beşiktaş’ta çöp konteynerinde parçalanmış cesedi bulunan Münevver Karabulut cinayetinin zanlısı olarak aranan Cem Garipoğlu’nun babası Nida Garipoğlu ”cinayete iştirak”ten tutuklandı.

-Yönetmen Nuri Bilge Ceylan’ın ”Üç Maymun” adlı filmi, ABD’de düzenlenen River Run International Film Festivali’nde ”En İyi Film” ödülünü kazandı.

29 Nisan:

-Diyarbakır’ın Lice ilçesi kırsal kesiminde mayın patlaması sonucu 9 asker şehit oldu.

-Genelkurmay Başkanı Orgeneral İlker Başbuğ, Genelkurmay Karargahı’nda ”İletişim Toplantısı” düzenledi. Orgeneral Başbuğ,  ”Darbe Günlükleri” iddiasıyla ilgili olarak, ”Genelkurmay Başkanlığının elinde bu konuyla ilgili hiçbir belge yoktur” dedi.

Orgeneral Başbuğ, İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığının yürüttüğü soruşturma kapsamındaki ”darbe” iddialarıyla ilgili olarak, ”Türk Silahlı Kuvvetlerinin bünyesinde mevcut demokratik rejime aykırı faaliyette bulunan kimse bulunamaz, barınamaz” diye konuştu.

Başbuğ, İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığının yürüttüğü soruşturma kapsamında bugüne kadar bulunan 45 adet silahın hiçbirisinin Türk Silahlı Kuvvetlerindeki (TSK) envantere ait olmadığını belirterek, ”TSK’nın ülke sathında, hiçbir yerde gömülü silah ve mühimmatı yoktur” açıklamasında bulundu.

- Eski bakanlardan Hikmet Sami Türk’e, Bilkent Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nde bombalı saldırı girişiminde bulunan saldırgan etkisiz hale getirildi. Vücuduna sardığı bombanın fünyesinin patlamasıyla yaralanan Didem Akman’ın geçen yıl terör örgütü DHKP-C’ye yönelik operasyondan sonra tutuklandığı belirtildi.

-Soyadı Nizamnamesinde yapılan değişiklikle, boşanan kadınlar, hakimin izin vermesi durumunda eşinin soyadını taşımaya devam edebilecek.

-MAYIS AYININ ÖNEMLİ GELİŞMELERİ
1 Mayıs:

- Iraklı Şii lideri Mukteda El Sadr, çeşitli temaslarda bulunmak üzere Ankara’ya geldi. Sadr, Ankara’daki temasları çerçevesinde Cumhurbaşkanı Abdullah Gül ve Başbakan Recep Tayyip Erdoğan ile görüştü.

-Başbakan Erdoğan, kabinede yapılacak değişiklikle ilgili olarak Cumhurbaşkanı Abdullah Gül ile görüştü.

-DİSK, KESK, TTB, TMMOB ve bazı siyasi parti ile sivil toplum kuruluşları 1 Mayıs’ı Taksim’de kutladı.

-İstanbul Valisi Muammer Güler, 1 Mayıs Emek ve Dayanışma Günü’nde yasa dışı gösteriye katıldıkları ve polise mukavemet ettikleri gerekçesiyle 29′u kadın toplam 108 kişinin gözaltına alındığını açıkladı.

3 Mayıs:

-DTP Genel Başkanı Ahmet Türk, Diyarbakır’da, DTP’li milletvekilleri ve bazı belediye başkanlarının katılımıyla 2 gün sürecek ”açlık grevi” başlattıklarını söyledi.

-Genelkurmay Başkanlığı, Aden Körfezi, Somali açıkları ve Arap Denizi’nde deniz haydutluğu ile mücadele amacıyla kurulan Birleşik Görev Kuvveti’nin komutasının 2 Mayısta Bahreyn’in Manama kentinde düzenlenen törenle Türkiye’ye geçtiğini bildirildi.

-Sinema ve tiyatro sanatçısı Yaman Tarcan yaşamına son verdi.

5 Mayıs:

-İçişleri Bakanı Beşir Atalay, Bilge köyündeki silahlı saldırıda 44 kişinin öldüğünü, 6 kişinin yaralandığını bildirdi. Atalay, saldırıyla ilgili 8 kişinin gözaltına alındığını açıkladı. Saldırının eski köy muhtarı Cemil Çelebi’nin kızının düğün töreni sırasında gerçekleştiği bildirildi.

-”Ergenekon” soruşturması kapsamında 5 ay süreyle dinlenildiğini öne süren Anayasa Mahkemesi Başkanvekili Osman Paksüt, soruşturmayı yürüten savcılar hakkında Adalet Bakanlığı ile HSYK’ya suç duyurusunda bulundu.

-Mardin’in Mazıdağı ilçesine bağlı Bilge köyündeki saldırıda hayatını kaybeden 44 kişiden 24′ünün cenazesi toprağa verildi.

17 Mayıs:

-54. Eurovision Şarkı Yarışması’nda Norveç ekibi birinci oldu. Türkiye, Hadise’nin seslendirdiği ”Düm Tek Tek” adlı şarkıyla 177 puan alarak dördüncü sırada yer aldı.

-Yönetmenliğini Tolga Örnek’in yaptığı ”Devrim Arabaları”, Monaco Charity Film Festivali’nde ”En İyi Film” ödülünü aldı.

-ADD’nin öncülüğündeki bazı sivil toplum kuruluşlarınca Ankara Tandoğan Meydanı’nda ”Cumhuriyet Mitingi” düzenlendi.

-DSP Olağanüstü Kurultayında Genel Başkanlığa Masum Türker seçildi.

25 Mayıs:

-Eski bakanlardan Abdüllatif Şener’in de kurucuları arasında yer aldığı Türkiye Partisi’nin kuruluş dilekçesi İçişleri Bakanlığına verildi.

26 Mayıs:

-İçişleri Bakanı Beşir Atalay, oto galerilerinin kesinlikle şehir dışına çıkartılacağını belirterek, ”Büyükşehir Belediye Başkanımızı ve Ankara Valisini bu konuda göreve davet ediyorum. Yoksa ben bizzat İçişleri Bakanı olarak farklı işlem yapacağım” dedi.

-Eski Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu Başkanı Prof. Dr. Sadık Tural, Başbakanlık Müşavirliğine atandı.

-Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı, Şırnak Valisi Ali Yerlikaya hakkında, Sağlık Bakanlığı Personel Genel Müdürü olduğu dönemle ilgili olarak, ”görevi kötüye kullanma” suçundan, 1 yıldan 3 yıla kadar hapisle cezalandırılması istemiyle dava açtı.

-Bursa’da Şevket Yılmaz Devlet Hastanesi’nde çıkan yangında 8 kişi hayatını kaybetti.

-HAZİRAN AYININ ÖNEMLİ GELİŞMELERİ

2 Haziran 2009

-Adana’da bir apartman dairesinde aynı aileden 3′ü çocuk 8 kişinin ceseti bulundu. Aileden Murat Yüksel ”zanlı” olarak tutuklandı.

-Almanya’daki Deniz Feneri e.V bağlantılı soruşturma kapsamında ”resmi belgede sahtecilik” ve ”görevi kötüye kullanmak”tan hakkında dava açılan İstanbul 10. Noteri İsmet Büyükkılıç’ın yargılanmasına başlandı.

-”38. Orhan Kemal Roman Armağanı”na değer görülen ”Son Ada” romanının yazarı Zülfü Livaneli’ye ödülü, törenle verildi.

3 Haziran 2009

-AK Parti Genel Başkanı ve Başbakan Recep Tayyip Erdoğan, mayınlı arazilerin temizlenmesine ilişkin yasa tasarısında ”tasarlanmış bir ülke ya da şirket olmadığını” bildirdi. Erdoğan, partisinin kısa adının AK Parti olduğunu da ifade ederek, ”AKP diyenler ne yazık ki demokratik noktadaki etik kurallara uymadan, siyasi etiği hiçe sayarak bunu edep dışı söylemektedirler” dedi.

-Alevi Çalıştayı’nın ilk toplantısı Ankara’da yapıldı.

-Antalya’da bir tekstil atölyesindeki tüp patlamasının ardından çıkan yangında 3 kişi öldü.

Eski Bursa Büyükşehir Belediyesi başkanlarından Teoman Özalp vefat etti.

15 Haziran 2009

- Tekvandoda Azerbaycan’ın başkenti Bakü’de düzenlenen ve 5 gün süren 2. Dünya Takımlar Şampiyonası’nda Türkiye, erkeklerde Dünya Şampiyonu, bayanlarda ise dünya üçüncüsü oldu.

18 Haziran 2009

-Bazı il emniyet müdürlerinin atanmasına ilişkin üçlü kararname Resmi Gazete’de yayımlandı. Buna göre, İstanbul’a İzmir Emniyet Müdürü Hüseyin Çapkın, İzmir’e Ankara Emniyet Müdürü Ercüment Yılmaz, Ankara’ya da Kayseri Emniyet Müdürü Orhan Özdemir getirildi.

-Aydın’ın Çine ilçesinde çıkan orman yangınına müdahale eden bir yangın söndürme helikopteri, Milas’taki Geyik Barajı’ndan su alırken düştü; 2 görevli öldü, 3 görevli kurtarıldı.

-Eski AA Genel Müdürlerinden, gazeteci ve senatör Hüsamettin Çelebi, Antalya’nın Alanya’da ilçesinde geçirdiği kalp krizi sonucu vefat etti.

-Ankara 9. İdare Mahkemesi, Başbakanlık Teftiş Kuruluna sendikaları denetleme yetkisi veren yasa hükmünün Anayasa’ya aykırı olduğu gerekçesiyle iptali istemiyle Anayasa Mahkemesi’ne başvurdu.

-Anayasa Mahkemesi, Terörle Mücadele Kanunu’nun, terörle ilgili suçlarda, suçun basın ve yayın yoluyla işlenmesi halinde, basın yayın organı sahiplerine de ceza verilmesini öngören hükümlerini iptal etti.

-TEMMUZ AYININ ÖNEMLİ GELİŞMELERİ

1 Temmuz:

-Başbakan Recep Tayyip Erdoğan’ın oğlu Bilal Erdoğan, vatani görevini yapacağı Burdur 58. Piyade Er Eğitim Alay Komutanlığı’na teslim oldu.

10 Temmuz:

-Çin’in Sincan Uygur Özerk Bölgesi’nde, Uygur Türklerine uygulanan şiddet olayları, yurdun çeşitli yerlerinde protesto edildi.

- 25. Dünya Üniversiteler Yaz Spor Oyunları’nda atletizmde bayanlar 100 metre engellide Nevin Yanıt’ın altın madalyasından hemen sonra, bu kez Türkan Erişmiş de bayanlar 3 bin metre engellide 3. olarak bronz madalya kazandı.

13 Temmuz 2009

-Nabucco Projesi Hükümetlerarası Anlaşması Rixos Otel’de yapılan törenle imzalandı.

16 Temmuz:

-Sigara yasağı kapsamının 19 Temmuzdan itibaren genişletilmesi nedeniyle uygulama birliğinin sağlanması ve herhangi bir aksaklık yaşanmaması için Başbakan Erdoğan’ın imzasıyla genelge yayımlandı.

-Artvin’deki sel, heyelan ve su baskınlarında kaybolan 3 kişiden 2′si ölü bulundu; hayatını kaybedenlerin sayısı 6′ya yükseldi.

19 Temmuz:

-Kapsamı genişletilen sigara yasağı yürürlüğe girdi. Düzenlemenin yürürlüğe girmesiyle eğlence hizmeti verilen işletmeler ve lokantalar dahil kamu ve özel hukuk kişilerine ait tüm binaların kapalı alanlarında tütün ürünleri tüketimi yasaklanıyor.

22 Temmuz:

-Adalet Bakanı Sadullah Ergin, Adli Yargı Hakim ve Cumhuriyet Savcıları Hakkındaki Kararname Taslağının imzalandığını, toplam 1332 hakim ve Cumhuriyet savcısının atama kararnamesinin imzalandığını bildirdi.

-Karadeniz’de 12-18 Temmuz tarihleri arasındaki yağışlar sonucu yaşanan sel ve taşkınlarda, Zonguldak, Artvin, Sinop, Samsun, Ordu ve Bartın’da toplam 8 kişi hayatını kaybetti, yüzlerce yapının zarar gördüğü bildirildi.

-Giresun’un Bulancak ilçesinde kaybolan Secaattin Gündoğdu’nun (63), dere kenarında bulunan cesedi, kepçeyle yola çıkartılarak morga kaldırıldı.

23 Temmuz:

-DP ve ANAVATAN arasındaki birleşmenin DP çatısı altında olması ve genel başkanlığı Hüsamettin Cindoruk’un üstlenmesi kararlaştırıldı.

-Ayasofya’da üzeri sıva ve metal maskeyle kapatılan 6 kanatlı 4 melek figüründen birinin yüzü açıldı. 1,5 metreye 1 metre ebadındaki mozaiğin en az 700 yıllık olduğu tahmin ediliyor.

-Malatya Erhaç Havaalanı’ndan kalkan F-4E tipi savaş uçağı teknik arıza nedeniyle Yazıhan ilçesi Mısırdere köyü yakınlarında düştü, iki pilot hafif yaralı kurtuldu.

-”Ergenekon” soruşturması kapsamında tutuklandıktan sonra avukatının itirazıyla tahliye edilen Deniz Kurmay Albay Dursun Çiçek, soruşturmayı yürüten Cumhuriyet Savcısı Zekeriya Öz ile tutuklanmasına karar veren Hakim Rüstem Eryılmaz’ı HSYK’ya şikayet etti.

-AĞUSTOS AYININ ÖNEMLİ GELİŞMELERİ
1 Ağustos:

-Yüksek Askeri Şura, Başbakan Erdoğan’ın bakanlığında Genelkurmay Başkanlığı Karargahı’nda toplandı.

-Polis Akademisi’nin ev sahipliğinde, İçişleri Bakanı Beşir Atalay ile bazı gazetecileri bir araya getiren ”Kürt Meselesinin Çözümü: Türkiye Modeline Doğru” başlıklı çalıştay Ankara’da yapıldı.
5 Ağustos:

-AK Parti Genel Başkanı ve Başbakan Erdoğan, DTP Genel Başkanı Ahmet Türk ile TBMM’de görüştü.
6 Ağustos:

-Başbakan Erdoğan ile Rusya Federasyonu Başbakanı Vladimir Putin, iki ülke arasında ”Gaz alanında iş birliği” ve ”petrol alanında işbirliği” protokollerini imzaladı. İmza törenine İtalya Başbakanı Silvio Berlusconi de katıldı.

-Sincan 1. Ağır Ceza Mahkemesi, CHP Grup Başkanvekili Kemal Kılıçdaroğlu’nun şikayeti üzerine, Ankara Cumhuriyet Başsavcılığınca başlatılan soruşturma sonunda Telekomünikasyon İletişim Başkanı Fethi Şimşek hakkında verilen takipsizlik kararını kaldırdı.

8-9 Ağustos:

Ankara’daki 24. Dünya Gençler Serbest Güreş Şampiyonası’nda Türkiye, 50 kiloda Ahmet Peker ile 1 altın, ayrıca 2 bronz madalya kazanıp, takım halinde 32 puanla beşinciliği alırken, Rusya da 2′şer altın ve bronzun yanısıra 3 gümüş madalya ve 67 puanla takım birinciliğine ulaştı.

- Edirne’deki Balkan Yıldızlar Judo Şampiyonası’nda Türkiye, 9′ar altın ve bronzun yanısıra 7 gümüş madalya alarak, takım halinde erkeklerde ve bayanlarda birinciliği kazandı.

9 Ağustos:

-TBMM Başkanı seçilen Şahin, görevi Köksal Toptan’dan devraldı. TBMM’de düzenlenen devir teslim töreninde Köksal Toptan, Şahin’in seçildiğine dair Meclis kararını imzalayarak Şahin’e verdi.
17 Ağustos:

-Katar Emiri Şeyh Hamad Bin Halife El Thani, çalışma ziyareti için İstanbul’a geldi.

-17 Ağustos 1999′daki Marmara depreminde hayatını kaybedenler, olayın 10. yılında, depremin merkez üssü Kocaeli’nin Gölcük ilçesinde törenle anıldı.

-Elazığ’ın Karakoçan ilçesinde, ”göreve çıkan timdeki bir askerin üzerindeki el bombasının patlaması sonucu 4 asker şehit olduğu” bildirildi.

27 Ağustos:

-Bilecik’in Bozüyük ilçesinde meydana gelen tren kazasında, raydan çıkan lokomotifin devrilmesi sonucu 5 kişi yaşamını yitirdi, 21 kişi yaralandı.

-EYLÜL AYININ ÖNEMLİ GELİŞMELERİ

8 Eylül:

-Trakya’da yaşanan sel felaketinde 7 kişinin hayatını kaybettiğini, 13 kişinin de yaralandığını bildirdi.

-İstanbul’da yaşanan sel ve taşkınlar nedeniyle Çatalca’da 2 kişinin sele kapılarak, Silivri’de de 1 kişinin evini su basması nedeniyle geçirdiği kalp krizinden hayatını kaybettiği açıklandı.

-Genelkurmay Başkanlığı, Çukurca ve Eruh’taki çatışmalarda 6 askerin şehit olduğunu, 3 askerin yaralandığını bildirdi.

17 Eylül:

-Münevver Karabulut’un katil zanlısı Cem Garipoğlu, İstanbul-Bahçelievler’de avukatı tarafından emniyet güçlerine teslim edildi. Garipoğlu, çıkarıldığı nöbetçi mahkemece tutuklanmasının ardından Maltepe Cezaevi’ne konuldu.

24 Eylül:

-Başbakan Erdoğan’ın BM’de Irak Cumhurbaşkanı Celal Talabani ile görüşmesinde Türkiye-Irak stratejik iş birliği toplantıları, teröre karşı mücadele ve Irak-Suriye sorunları gündeme geldi.

-Mahsun Kırmızıgül’ün yönettiği ”Güneşi Gördüm” filmi, yabancı dilde en iyi film dalında Oscar aday adayı oldu.

-Yedinci Cumhurbaşkanı Kenan Evren, tedavi altında tutulduğu GATA Hastanesi’nden taburcu edildi.

30 Eylül

- Davutoğlu, BM Genel Kurulu toplantıları çerçevesindeki temasları ve ekim ayı dış politika gündemi hakkında basın toplantısı düzenledi.

- IMF-Dünya Bankası sonbahar dönemi toplantıları İstanbul’da başladı.

EKİM AYININ ÖNEMLİ GELİŞMELERİ

3 Ekim 2009

-AK Parti Genel Başkanlığı’na, İstanbul Milletvekili Recep Tayyip Erdoğan yeniden seçildi.

05 Ekim 2009

-DİSK Genel Başkanı Süleyman Çelebi, Şişli’deki sendika genel merkezinde uğradığı silahlı saldırı sonucu ayağından yaralandı.

06 Ekim 2009

-Dünya Bankası Başkanı Robert Zoellick, küresel ekonomik kriz nedeniyle insan ilerlemesi denilen şeyin artık geri dönüşü olmayacak bir şekilde geriye doğru gitmeye başladığını söyledi.

08 Ekim 2009

-Başbakan Recep Tayyip Erdoğan, ”demokratik açılım” konusunda görüşme talebini de içeren mektubu CHP Genel Başkanı Deniz Baykal’a gönderdi.

12 Ekim 2009

-CHP Genel Başkanı Deniz Baykal’ın, Başbakan Recep Tayyip Erdoğan’ın, ”demokratik açılım” konusundaki mektubuna yanıtı, Başbakanlığa ulaştı.

17 Ekim 2009

-Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, 2010 Merkezi Yönetim Bütçesini, ”ülkemize ve milletimize hayırlı olsun” diyerek bağladı ve TBMM’ye gönderdi.

19 Ekim 2009

-Irak’taki Kandil ve Mahmur bölgelerinden geleceği belirtilen, DTP’lilerin ”Barış grubu” olarak nitelediği ve teslim olması beklenen terör örgütü PKK üyeleri için Şırnak’ın Silopi ilçesi yakınlarındaki Habur Sınır Kapısı’nda hazırlıklar tamamlandı.

20 Ekim 2009

-Şırnak’ın Silopi ilçesi yakınlarındaki Habur Sınır Kapısı’nda teslim olan ve ardından serbest bırakılan 34 kişi DTP Genel Başkanı Ahmet Türk ile Habur Sınır Kapısı’ndan ayrıldı.

21 Ekim 2009

-Aden Körfezi’nde kaçırıldıktan 89 gün sonra korsanlarla yapılan anlaşma sonucu serbest bırakılan ”Horizon 1” gemisinin makine görevlisi Mustafa Şenkal, Mersin’in Tarsus ilçesindeki ailesine kavuştu.

-Aden Körfezi’nde kaçırıldıktan 89 gün sonra korsanlarla yapılan anlaşma sonucu serbest bırakılan Horizon 1 gemisinde stajyer güverteci olarak bulunan Burak Pamuk, Kocaeli’nin Darıca ilçesindeki evine geldi.

27 Ekim 2009

-”Domuz gribi” nedeniyle okulların tatil edilmesi üzerine verilecek telafi eğitimi TRT 3′den başladı.
29 Ekim 2009

-Cumhurbaşkanı Abdullah Gül, Cumhuriyet’in 86. yıl dönümü dolayısıyla TBMM’de kutlamaları kabul etti.
30 Ekim 2009

-Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu ve Devlet Bakanı Zafer Çağlayan, Basra’nın ardından temaslarda bulunmak üzere Erbil’e geldiler.

KASIM AYININ ÖNEMLİ GELİŞMELERİ
3 Kasım:

-Zeytinburnu’ndaki bir iş merkezinde 2008′de meydana gelen ve 21 kişinin ölümü, 116 kişinin yaralanmasıyla sonuçlanan patlamaya ilişkin iddianamede 8 kişinin cezalandırılması istendi.

-Sağlık Bakanı Recep Akdağ ”domuz gribi” aşısı yaptırdı.

-Başbakan Erdoğan ”domuz gribi aşısı olmayı düşünmediğini” söyledi.

-CHP Genel Başkanı Deniz Baykal, ”demokratik açılımın”, 10 Kasım günü TBMM’de görüşülecek olmasını eleştirerek, ”Birisi bilerek bir şey mi ima etmeye çalışıyor? ‘Atatürk artık aramızdan ayrıldı, şimdi biz bunları yapabiliriz mi’ demek istiyor?” dedi.

- CHP Genel Başkanı Deniz Baykal, domuz gribi aşısından kaynaklanan bir tehlikenin ortaya çıkması halinde, bunun sorumluluğunun iktidara ait olacağını savunarak, ”Başbakan’ın canı tatlı da vatandaşın canı tatlı değil mi? Başbakan, kendisini düşünüyor, ‘ben olmayacağım’ diyor.

-AK Parti Genel Başkanı ve Başbakan Erdoğan, partisinin grup toplantısında konuştu.

13 Kasım:

-Yüksek Hızlı Tren’in bazı vagonları Eskişehir yakınlarında raydan çıktı.

-Radyo ve televizyonların farklı dil ve lehçedeki yayınlarında süre sınırlamasını kaldıran yönetmelik Resmi Gazete’de yayımlandı.

-”Demokratik açılım” görüşmeleri sırasında TBMM’de eylem yaptıkları için gözaltına alınan 2 genç serbest bırakıldı.

-”Ergenekon” soruşturması kapsamında Poyrazköy’de ele geçirilen mühimmata ilişkin tutuklanan Yarbay Mehmet Emre Sezenler’in yapılan itiraz üzerine tahliyesine karar verildi.

-”İrticayla Mücadele Eylem Planı” başlıklı belgede ıslak imzası bulunduğu öne sürülen ve çıkarıldığı mahkemece tutuklanan Deniz Kurmay Albay Dursun Çiçek, ”delil durumu”, ”kaçma şüphesinin bulunmaması” ve ”sabit ikametgah sahibi olması” gerekçeleriyle ikinci kez tahliye edildi.

-Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu, Ilısu Barajı ihalesine ilişkin davada Başbakanlık ve Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının ”karar düzeltme” istemini reddetti.

-Genelkurmay Başkanlığı Adli Müşaviri Tuğgeneral Hıfzı Çubuklu, ”İrticayla Mücadele Eylem Planı” başlıklı belgenin ıslak imzalı olduğu bildirilen aslının halen Askeri Savcılığa ulaşmadığını, belge ile ilgili adli tıp raporunun Askeri Savcılığa ulaştığını, raporda, sadece imza tetkikinin yapılmış olduğunu bildirdi.

- Mecliste ”Demokratik açılım” görüşmeleri sırasında izleyici locasında otururken bayrak açarak bağırmaya başlaması üzerine polis tarafından engellenerek dışarı çıkarılan Şehit Anneleri Derneği Başkanı Pakize Akbaba, gözaltına alındı.

14 Kasım:

-Yargıtay Başkanı Hasan Gerçeker, ”Telefon dinlemeler toplumda paranoya, korku yarattı” dedi.

-Diyarbakır’da 43 sivil toplum kuruluşu, CHP Genel Başkan Yardımcısı Onur Öymen’in ”demokratik açılım” konusunda TBMM’de yapılan ön görüşmelerdeki ”Dersim isyanı” sözlerine tepki gösterdi.

15 Kasım:

-YARSAV 21. Olağan Genel Kurulu’nda, Başkan Ömer Faruk Eminağaoğlu yönetim kurulu listesine seçilemedi.

16 Kasım:

-Yargıtay Başkanı Hasan Gerçeker, Yargıtay’da başkalarının da dinlenip dinlenmediğini araştıracaklarını, mahkeme kararlarını da incelediklerini belirterek, ”Kanuna uygun her şey hukuka uygun olmuyor” dedi.

-”Ergenekon” soruşturması kapsamında Poyrazköy’deki kazılarda çıkarılan mühimmata ilişkin adliyeye getirilen 5 askeri personel serbest bırakıldı.

-Metris Cezaevi’nde ”İşkence ve kötü muamele” sonucu öldüğü öne sürülen Engin Çeber ile ilgili disiplin soruşturması çerçevesinde, 8 infaz koruma memurunun ”devlet memurluğundan çıkarılması”, 4 yönetici ile 41 infaz koruma memuru hakkında ise ”kınama cezası” verilmesi istendi.

-”Domuz gribi”ne karşı koruyucu bir önlem olarak yapılmaya başlanan aşı uygulamasının 2. aşaması, tüm yaş gruplarındaki kronik hastalığı olanlarla 6 ay-5 yaş arası çocukları kapsayacak şekilde başladı.

-Başbakan Erdoğan, ”kendisinin ve çevresindeki kişilerin fişlendiği yönünde kendisine herhangi bir ihbar mektubu veya CD’nin gelmediğini” söyledi.

-Cumhurbaşkanı Abdullah Gül, ”yargı mensuplarının dinlenildiği” iddialarının ardından Adalet Bakanı Sadullah Ergin ve Yargıtay Başkanı Hasan Gerçeker ile yaptığı görüşmelerde, ”Yargının zedelenmemesi, adaletle ilgili kuşku doğmaması için kanunların uygulanmasında herkesin azami hassasiyet ve özen göstermesini” istedi.

-CHP Grup Başkanvekili Kemal Kılıçdaroğlu, CHP Genel Başkan Yardımcısı Öymen’in 10 Kasımda TBMM’de yaptığı konuşmadaki ”Dersim isyanıyla ilgili” sözlerini değerlendirirken, ”Yara kanamıştır. Bu süreçte yapılması gereken tepkileri dikkate almaktır. Tepkileri dikkate alması gereken sayın Onur Öymen’dir ve gereğini yapmak zorundadır” dedi.

17 Kasım:

-Genelkurmay Başkanlığından yapılan açıklamada, ”Genelkurmay Adli Müşavirliği tarafından hazırlandığı iddia edilen belgenin sahte olduğu” bildirildi. Açıklamada, ”İddia edilen 3. ihbar mektubunun 15 Kasım 2009 günü medyada yer almaya başlamasının tesadüf olmadığı ve zamanlamasının da oldukça düşündürücü olduğu ortadadır” denildi.

-Terör örgütü elebaşı Abdullah Öcalan’ın hükümlü bulunduğu İmralı Cezaevi’ne 5 mahkum gönderildi.

-Sağlık Bakanı Recep Akdağ, 4 yaşındaki kızının ve 24 yaşındaki oğlunun ”domuz gribi”ne yakalandığı için aşı olmadıklarını, ancak kendisinin ve eşinin aşı yaptırdığını bildirdi.

18 Kasım:

-Araştırmacı, gazeteci-yazar Ömer Lütfi Mete yaşamını yitirdi.

-”Ergenekon” soruşturması kapsamında Poyrazköy’de ele geçirilen mühimmata ilişkin mahkemeye sevk edilen 2 askeri personel serbest bırakıldı.

-Münevver Karabulut cinayetine ilişkin iddianamede, Cem Garipoğlu hakkında ”tasarlayarak, çocuğu veya beden veya ruh bakımından kendini savunamayacak kişiyi canavarca hisle veya eziyet çektirerek öldürmek” suçundan 18 yaşından küçük olduğu için 18-24 yıl arasında hapis cezası talep edildi. İkinci iddanamede ise baba Mehmet Nida Garipoğlu hakkında ağırlaştırılmış müebbet, anne Tülay Makbule Garipoğlu ve amca Hayyam Garipoğlu’nun da aralarında bulunduğu 5 kişi hakkında da 5′er yıla kadar hapis cezası istendi.

-CHP Genel Başkanı Deniz Baykal, Onur Öymen’in TBMM Genel Kurulu’ndaki sözlerine yönelik tepkileri anlayışla karşıladıklarını, ancak ”bu olayın giderek Öymen’in sözleri üzerinden CHP’ye yönelik bir linç kampanyasına dönüştürülmek istendiğini, buna fırsat vermeyecekleri” değerlendirmesinde bulundu.

-Başbakan Erdoğan, partisinin grup toplantısındaki konuşmasında, kendisine yönelik sözleri nedeniyle MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli aleyhine 50 bin TL’lik manevi tazminat davası açtı.

-”Ergenekon” soruşturmasını yürüten savcılara gönderildiği iddia edilen ”3. ihbar mektubu”nun, İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığına ulaşmadığı bildirildi.

-Başbakan Erdoğan, ”domuz gribi” aşısıyla ilgili kanaatinin değişmediğini belirterek, ”Ben de kendime göre araştırmalarımı yaptım. Risk alanı içerisinde olan bir insan değilim. Bunun için de ‘ben domuz gribi aşısı olmayacağım’ dedim. Ailemde de domuz gribi aşısı olan yok” dedi.

19 Kasım:

-İzmir’de terör örgütü PKK’ya yönelik operasyonda, 1 astsubay ile 7 köy korucusunun şehit edilmesinin de aralarında bulunduğu silahlı olaylara katıldığı belirlenen terörist ile küçük yaşta terör örgütü mensuplarınca kaçırılarak kamplarda eğitilen ve lojistik hizmetlerde kullanıldığı iddia edilen kadın yakalandı.

-Başbakanlık, ”Kafes Eylem Planı” iddialarla ilgili soruşturmanın, ilgili yargı makamları tarafından sürdürüldüğünü bildirdi. Başbakanlık açıklamasında, ”Soruşturmaya ilişkin bilgilerin basında yer alması, soruşturmanın gizliliği ve masumiyet karinesinin açıkça ihlalidir” denildi.

20 Kasım:

-”Ergenekon” soruşturması kapsamında Poyrazköy’deki kazılarda ele geçirilen mühimmata ilişkin adliyeye sevk edilen 5 askeri personel serbest bırakıldı.

-Elazığ’ın Karakoçan ilçesinde ”askerin eline pimi çekilmiş el bombası vererek patlamasına neden olduğu” öne sürülen Piyade Teğmen Mehmet Tümer 9 yıl 2 ay hapis cezasına çarptırıldı.

-Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığı, aralarında DTP Genel Başkan Yardımcısı Emine Ayna’nın da bulunduğu DTP’li 7 milletvekilinin dokunulmazlığının kaldırılması için fezleke hazırladı.

-Sincan 1. Ağır Ceza Mahkemesi, aynı mahkemenin Başkanı Osman Kaçmaz’ın, Yargıtay Cumhuriyet Savcısı Ömer Faruk Eminağaoğlu’nun yargılandığı davada ”görev almama” talebini reddetti.

21 Kasım:

-İzmir Cumhuriyet Başsavcılığınca, terör örgütü PKK’nın amacına dönük faaliyette bulundukları gerekçesiyle aralarında KESK yöneticileri ve üyelerinin de bulunduğu kişilere yönelik başlatılan operasyona ilişkin davanın ilk duruşmasında tutuklu 22 sanığın tahliyesine karar verildi.

-AK Parti Genel Başkanı ve Başbakan Erdoğan, dinlenilme konusunu hükümetle bağlantılı gösterenlerin art niyetli davrandıklarını, kamuoyunu etkilemeye, zihinleri bulandırmaya çalıştıklarını belirterek, ”Dinlenme meselesinin hükümetle yakından, uzaktan bağlantısı yoktur, zaten olamaz da… Her şey hukuki süreç içinde gelişiyor, sorunun çözümü de yine hukuk içinde olacaktır” dedi.

22 Kasım:

-İzmir’in Hatay semtinde DTP Genel Başkanı Ahmet Türk’ü karşılamak üzere oluşturulan konvoydaki partililerle bir grup vatandaş arasında kavga çıktı. Kavganın, terör örgütünü simgeleyen bez parçasını açan partililere, vatandaşların tepki göstermesi ve bir aracın, 1 vatandaşa çarpması üzerine başladığı bildirildi.

-22 baro başkanının yargıdaki telefon dinleme iddialarına ilişkin yayımladığı ortak bildiride, ”Yargıç kararına dayanmaksızın dinleme yapan kurum ve bireyler derhal ortaya çıkarılarak cezalandırılmalıdır” denildi.

-Ovit Dağı’nda kar yağışı nedeniyle minibüste mahsur kalan 18 kişi kurtarıldı.

23 Kasım:

-Başbakan Erdoğan, İzmir’de yaşanan olaylarla ilgili ”bir partinin otobüsünde veya konvoyunun içinde terör örgütünün bayrakları olursa, bölücü terörist başının posterleri olursa buna sıcak bakmanın mümkün olmadığını” belirterek, ”Bu tür görüntüler, süreci, bizim olumlu bakışımızın aksine etkilemektedir. Kesinlikle daha önce yaşadıklarımızı asla yaşayamayız. Buna da müsaade edemeyiz” dedi.

-DTP Genel Başkanı Türk, İzmir’de yaşanan olaylarla ilgili, ”Güvenlik güçleri, DTP’ye karşı adeta ‘derslerini alsın’ gibi bir mantıkla yaklaşırlarsa, bu ülkede kargaşanın doğmasına neden olurlar” diye konuştu.

-CHP Genel Başkan Yardımcısı Öymen’in sözleri nedeniyle Tunceli’de aralarında 3 ilçe belediye başkanının da bulunduğu 100 kişi, CHP’den istifa etti.

-Demokratik Sol Halk Partisi (DSHP) adıyla yeni bir siyasi parti kuruldu. Kurucu genel başkanlığını Hulki Cevizoğlu’nun üstlendiği partinin kurucuları arasında Rahşan Ecevit de yer alıyor.
24 Kasım:

-BTK Başkanı Tayfun Acarer, ”Ne sayın Başbakan’ın ne de Sayın Ulaştırma Bakanı’nın Telekomünikasyon İletişim Başkanlığı’ndaki atamalara bir müdahalesi olmuştur” dedi.

-Mardin’in Bilge köyünde 7′si çocuk 44 kişinin öldürüldüğü, 10 kişinin yaralandığı saldırıyı yapanların yakınları, otobüslerle getirildikleri Kırklareli’nde kendileri için ayrılan konutlara yerleştirildi.

-IMF ve Dünya Bankası toplantılarını protesto ederken bir polis helikopterini havai fişekle vurmaya çalıştıkları gerekçesiyle gözaltına alınan 7 kişiden 3′ü mahkemece tutuklandı.

-Sağlık Bakanlığı daha önce 6 ay-5 arası ile her yaşta kronik hastalara uygulanan ”domuz gribi” aşısı için yaş sınırını 24′e yükseltti.

25 Kasım:

-Türkiye KAMU-SEN, KESK, Birleşik KAMU-İŞ, BASK ve HAKSEN üyesi kamu çalışanları ”grevli, toplu sözleşmeli sendika hakkı” talebiyle bir günlük ”uyarı grevi” yaptı.

-Danıştay 8. Dairesi, YÖK’ün üniversiteye girişte katsayı farkını kaldıran kararının yürütmesini oy birliği ile durdurdu.

-Başbakan Erdoğan, katıldığı bir televizyon programı ile partisinin Şanlıurfa il örgütünün açılışındaki sözleriyle ”kişilik haklarına saldırıda bulunduğu” iddiasıyla Türkiye Partisi Genel Başkanı Abdüllatif Şener hakkında 20 bin TL’lik manevi tazminat davası açtı.

-Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı, Spor Toto Teşkilat Başkanlığının suç duyurusu üzerine, Türkiye liglerindeki 3 futbol karşılaşmasında ”şike” yapıldığı iddialarıyla ilgili soruşturma başlattı.

-İkinci ”Ergenekon” davasının tutuklu sanıklarından Onur Özdemir, İlhan Bulayır, Murat Eke, Kemalletin Balcı ve Bülent Güngördü’nün tahliyesine karar verildi.

26 Kasım:

-YÖK’ten yapılan açıklamada, Danıştay’ın üniversiteye girişte katsayı farkını kaldıran kararının yürütmesini durdurması itiraz edileceği belirtilerek, ”İtirazı takiben Danıştay tarafından alınacak karara göre Başkanlığımız, ÖSS sisteminde daha önceden hazırladığı alternatif çözümlerden birisini kullanacaktır” denildi.

-”Ergenekon” soruşturması kapsamında Poyrazköy’de ele geçirilen mühimmata ilişkin tutuklanmaları istemiyle sevk edildikleri mahkemece serbest bırakılan 3 askeri personel hakkında, ”yakalama” kararı çıkartıldı.

-Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı, DTP Siirt Milletvekili Osman Özçelik hakkında, DTP’nin 3. Olağanüstü Büyük Kongresi’ndeki konuşmasında, ”PKK’lı teröristleri övdüğü” gerekçesiyle, dokunulmazlığının kaldırılması istemiyle fezleke hazırladı.

27 Kasım:

-”Ergenekon” soruşturması kapsamında Poyrazköy’de ele geçirilen mühimmata ilişkin mahkemece serbest bırakıldıktan sonra haklarında ”yakalama” kararı çıkartılan 3 askeri personel tutuklandı.

-Genelkurmay Başkanlığından yapılan açıklamada, ”halen sürmekte olan bir soruşturma (amirallere suikast) ile ilgili, bugüne dek ifade vermeye gönderilen askeri personel sayısının 29 olduğu belirtilerek, ”26 Kasım günü, son grupta ifade veren ve mahkeme kararıyla serbest bırakılan 3 subayın, savcılığın istemi üzerine, mahkeme kararıyla tutuklanmalarına karar verilmiştir” denildi.

-Terör örgütü PKK’nın kuruluş yıl dönümünü bahanesiyle bazı illerde izinsiz gösteriler yapıldı.

28 Kasım:

-Çankırı Hizmet ve Muhafız Bölük Komutanlığı’nda ”gönüllü olarak vatani görevini yapan” ve ”en yaşlı asker olduğu” için ödül alan 70 yaşındaki Ahmet Vatansever, solunum yetmezliği sonucu yaşamını yitirdi.

30 Kasım:

-Cumhuriyet Gazetesi yazarı Abdülkadir Yücelman yaşamını yitirdi.

-”Karpuz Kabuğundan Gemiler Yapmak” adlı filmiyle tanınan Yönetmen Ahmet Uluçay, İstanbul’da hayatını kaybetti.
ARALIK AYININ ÖNEMLİ OLAYLARI

Aralık ayının önemli gelişmeleri şöyle:
1 Aralık:

- Diyanet İşleri Başkanlığı, İsviçre’deki ”minare referandumu”yla ilgili olarak, ”temel insan haklarının iptali veya ihlalinin referandum konusu yapılamayacağı gibi herhangi bir ulus, devlet yahut organ tarafından kısıtlanması veya bu anlama gelebilecek şekilde sınırlandırılmasının da kabul edilemeyeceğini” bildirdi.

- Emniyet Genel Müdürlüğü, 26-30 Kasım arasındaki Kurban Bayramı tatili süresince meydana gelen trafik kazalarında, 81 kişinin öldüğünü, 2 bin 978 kişinin yaralandığını bildirdi.

- Eski Deniz Kuvvetleri Komutanı emekli Oramiral Özden Örnek, eski Kara Kuvvetleri Komutanı emekli Orgeneral Aytaç Yalman ve eski Hava Kuvvetleri Komutanı emekli Orgeneral İbrahim Fırtına ”Ergenekon” soruşturması kapsamında ifadelerine başvurulmak üzere savcılığa çağrıldı.

- Yazar Cahide Birgül, vefat etti.

- Danıştay Başkanı Mustafa Birden, YÖK’ün katsayı kararının yürütmesinin durdurulmasına ilişkin yargı kararını, ”siyasi ya da ideolojik bir karar olarak nitelendirmeye hiç kimsenin hakkının bulunmadığını” belirtti.

- Mardin Artuklu Üniversitesi Rektörlüğüne bağlı olarak ”Türkiye’de Yaşayan Diller Enstitüsü” kurulmasına ilişkin Bakanlar Kurulu Kararı, Resmi Gazete’de yayımlandı.
2 Aralık:

- YÖK, üniversiteye girişte katsayı farkını kaldıran kararın yürütmesinin durdurulmasına itiraz etti. İtiraz dilekçesinde, ”Dava dilekçesinin, davacının talebinin açık olmaması nedeniyle reddedilmesi gerekirken Danıştay 8. Dairesi, davacının yerine geçerek ve usul hükmünü çiğneyerek davanın kapsamını resen belirlemek suretiyle adeta tarafmış gibi davranmıştır” denildi.

- CHP Genel Başkanı Deniz Baykal, eski kuvvet komutanlarının ”Ergenekon” soruşturması kapsamında ifade vermelerinin doğal olduğunu ifade ederek, savcıların, yargıçların bu konuda neler yapacağının dikkatle izleneceğini söyledi.

4 Aralık:

- Yurdun çeşitli yerlerindeki eczacılar, ilaç fiyatlarındaki iskontonun artırılmasını protesto etmek amacıyla Türk Eczacıları Birliğinin kararıyla bir günlük iş yeri kapatma eylemi yaptı.

- Aralarında Türk-İş, Hak-İş, Disk, Türkiye Kamu-Sen ve Kesk’in bulunduğu konfederasyonlar ile bazı meslek örgütlerinin genel başkanları SGK Genel Kurulu’na katılmadı.
5 Aralık:

- Eski kuvvet komutanları emekli Orgeneral Aytaç Yalman, emekli Orgeneral İbrahim Fırtına ile emekli Oramiral Özden Örnek, ”Ergenekon” soruşturma kapsamında ifadeleri alındıktan sonra serbest bırakıldı.

6 Aralık:

- Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığı, DTP’li 99 belediye başkanı ve 10 İl Genel Meclis Başkanı adına yapılan basın açıklamasıyla ilgili inceleme başlattı.

- Başbakan Recep Tayyip Erdoğan, ABD’ye hareketinden önce yaptığı açıklamada, ”Zaten Türk Silahlı Kuvvetlerimiz talep gelmeden 700 civarında olan Afganistan’daki asker sayımızı 1750 civarına çıkardı ve biz şu anda orada yapabileceğimizi yapmış durumdayız” dedi.

7 Aralık:

- Tokat’ın Reşadiye ilçesi Sazak köyü yakınındaki terörist saldırıda 7 asker şehit oldu, 3 asker yaralandı.

- Küçükçekmece’de bir İETT otobüsüne molotofkokteyli atılması sonucu yanarak yaralanan Serap Eser vefat etti.

- Anayasa Mahkemesi heyeti, DTP’nin kapatılması istemiyle açılan davayı görüşmeye başladı.

8 Aralık:

- YÖK Başkanlığından, üniversite sınavına girişte katsayı farkını kaldıran kararın yürütmesinin Danıştay 8. Dairesince durdurulmasının ardından ”söz konusu maddeler yerine yeni bir düzenleme yapılmasına karar verildiği” bildirildi. Açıklamada, ”farklı katsayı uygulamasına geri dönüş artık söz konusu değildir” denildi.

- Kamu idaresi sağlık hizmeti sunucuları dışındaki vakıf üniversiteleri dahil sözleşmeli sağlık hizmeti sunucuları, Sağlık Hizmetleri Fiyatlandırma Komisyonunca belirlenen sağlık hizmetleri bedelinin en fazla yüzde 70′ine kadar ilave ücret alabilmelerine ilişkin Bakanlar Kurulu Kararı, Resmi Gazete’de yayımlandı. Uygulama, 1 Ocak 2010′da başlayacak.

10 Aralık:

- ”Birinci Roman Çalıştayı” İstanbul’da yapıldı.

- Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu, YÖK’ün, Danıştay 8. Dairesinin üniversiteye girişte katsayı farkını kaldıran kararın yürütmesini durdurmasına yaptığı itirazını reddetti.

- Gazeteci Kemal Gönül, geçirdiği kalp krizi sonucu hayatını kaybetti.

11 Aralık:

- Anayasa Mahkemesi, DTP’nin, ”eylemleri yanında, terör örgütüyle olan bağlantıları da değerlendirildiğinde devletin ülkesi ve milletiyle bölünmez bütünlüğüne aykırı nitelikteki fiillerin işlendiği bir odak haline geldiği” gerekçesiyle oy birliğiyle kapatılmasına karar verdi. Yüksek mahkeme, Genel Başkan Ahmet Türk ile Diyarbakır Milletvekili Aysel Tuğluk’un da aralarında bulunduğu 37 kişiye, gerekçeli kararın Resmi Gazete’de yayımından itibaren 5 yıl siyasi yasak getirdi. Karara göre, partinin tüzel kişiliği karar tarihinde, Türk ve Tuğluk’un milletvekilliği de gerekçeli kararın Resmi Gazete’de yayımı tarihinde sona erecek.

- Başbakan Erdoğan, Tokat’ın Reşadiye ilçesindeki saldırıyla ilgili olarak, ”Güvenlik ve istihbarat birimlerimiz, bu saldırının planlayıcılarını, hazırlayıcılarını, tetikçilerini, yardım ve yataklık yapanlarını her kim olursa olsun tümünü ortaya çıkaracaklardır” dedi.

- Genelkurmay Başkanlığı İstihbarat Başkanı Korgeneral İsmail Hakkı Pekin, ”Tokat’ın Reşadiye ilçesinde meydana gelen saldırının PKK/KONGRA-GEL terör örgütü tarafından yapıldığının açık ve net olarak belirlendiğini” ifade etti.

- Bursa’nın Mustafakemalpaşa ilçesindeki bir maden ocağındaki grizu patlaması ve ardından meydana gelen göçüğün altında kalan 19 işçi hayatını kaybetti.
12 Aralık:

- Cumhurbaşkanı Abdullah Gül, DTP’in kapatılması kararını değerlendirirken, ”Anayasa Mahkemesinin kararına saygı göstermek gerekir. Gönül arzu ederdi ki parti yöneticileri partilerini korumak için gereken özeni göstermiş olsalardı. Anayasa ve kanunlar ortada, mahkeme ne yapsın” dedi.

- Kapatılan DTP’nin Genel Başkanı Ahmet Türk, ”Grubumuz fiili olarak parlamentodan çekilmiştir, çalışmalara katılmayacaktır” dedi.

14 Aralık:

- Sağlık Bakanlığından, pandemik gripten (domuz gribi) ölenlerin sayısının 415′ye yükseldiği bildirildi.

- Kapatılan DTP’nin Genel Başkanı Türk, en kısa sürede istifa dilekçelerini TBMM Başkanlığı’na vereceklerini söyledi.

- Bursa’nın Mustafakemalpaşa ilçesinde 19 işçinin hayatını kaybettiği göçükle ilgili soruşturmada maden ocağının genel müdürü Fahrettin Çolpan, işletme müdürü Hayrettin Çelik ve ocak şefi Bayram Erdoğan tutuklandı.

15 Aralık:

- Muş’un Bulanık ilçesinde DTP’nin kapatılmasını bahane ederek izinsiz gösteri yapan grup, bir banka ve bazı iş yerlerine taşla saldırdı. Çıkan olaylarda 2 kişi öldü, 7 kişi yaralandı.

- İş yerleri kapatıldığı için özlük haklarıyla kamu kuruluşlarına yerleştirilmelerini isteyen TEKEL işçileri, Ankara’da eyleme başladı.

AA

haber7.com

İsviçre’nin minare yasağına tepki gösteren Devlet Bakanı Egeman Bağış, zengin Müslümanların İsviçre bankalarındaki yüklü hesaplarını Türkiye’ye aktarmasını istemişti. Egemen Bağış’ın bu açıklaması bugün İsviçre gazetesi Blick’i de meşgul etti. Gazete, İsviçrelilerin yüzde 57 oranında minare yasağına karşı çıkmasının ardından Müslüman işadamlarının İsviçre bankalarını boykot edeceği uyarısında bulundu.

İsviçre Merkez Bankası istatistiklerine göre Müslüman ülkelerin İsviçre bankalarında 50 milyar doları parası bulunuyor.

Blick gazetesi, minare yasağı sonrası Müslüman ülkelerin İsviçre ekonomisini boykot etme olasılığının çok yüksek olduğunu, bu durumdan en fazla İsviçre bankalarının etkileneceğini yazdı.

Haberde Suudi Arabistanlı şeyhlerin İsviçre bankalarından 13.5 milyar dolar parası olduğu belirtildi. Türkiye’nin ise 3.9 milyar dolar parasının İsviçre bankalarında olduğu hatırlatıldı.

İşte Müslüman ülkelerin İsviçre bankalarındaki para miktarı:

BAĞIŞ: İSVİÇRE’DEKİ PARANIZI TÜRKİYE’YE YATIRIN

Metehan DEMİR’in haberi

Devlet Bakanı ve Başmüzakereci Egemen Bağış, İsviçre’de referandumdan çıkan ‘minare yasağına’, dünya Müslümanlarına bir çağrıyla tepki verdi. Zengin Müslümanlardan İsviçre bankalarındaki yüklü hesaplarını gözden geçirmelerini ve paralarını Türk bankalarına aktarmalarını isteyen Bağış, İsviçre’yi de ‘açık hava hoşgörüsüzlük müzesine’ benzetti ve yasaktan dönülmesini istedi.

İSVİÇRE’deki referandumda minare yasağına “Evet” oyu çıkmasına Devlet Bakanı ve Başmüzakereci Egemen Bağış’tan da tepki geldi. Stockholm yolunda açıklamalarda bulunan Bağış, “zengin Müslümanlardan İsviçre bankalarındaki yüklü hesaplarını gözden geçirmelerini ve bu paralarını Türk bankalarına aktarmalarını” istedi. İsviçre’yi “açık hava hoşgörüsüzlük müzesine” benzeten Bağış, şöyle dedi:

Bankalarımızın kapısı onlara her zaman açık

“Öyle görüyorum ki uluslararası kamuoyunun tepkisini bekleyecek, sonra kararlarını verecekler. Eminim bu karar İsviçre bankalarında paralarını bekleten ve yatırımlarını değerlendiren Müslüman ülkelerdeki kardeşlerimizin kararlarını gözden geçirmesine vesile olacaktır. 2008’de dünyada bankalar patır patır dökülürken hiçbir bankası etkilenmeyen Türk bankacılık sektörünün kapıları onlara her zaman açıktır.

hurriyet.com.tr

kaynak:haber7.com

Andorra, Arjantin, Arnavutluk, Bahama, Barbados, Batı Samoa, Belize, Bolivya, Bosna-Hersek, Dominika, Ekvator,El Salvador, Endonezya, Fas, Fiji, Filipinler, Gambia, Grenada, Güney Afrika Cumhuriyeti, Güney Kore, Hırvatistan, Hong Kong Özel İdare Bölgesi , İran, Jamaika, Japonya, Kazakistan, Kenya, Kırgızistan, Kolombiya, K.K.T.C.,Kosta Rika, Makedonya, Maldivler, Malezya, Mauritius, Monako, Santa Lucia, San Marino, Seyşeller, Singapur, Solomon Adaları, Şili, Swaziland, Tayland, Trinidad-Tobago, Tunus, Tuvalu, Uruguay, Vatikan.

Resmi(Diplomatik,Hususi,Hizmet) Pasaport Hamillerine-Yeşil,Kırmızı ve Diplomatik Pasaport Sahiplerine Vize Uygulamayan Ülkeler

Almanya, Andorra, Arjantin, Arnavutluk, Avusturya, Azerbaycan, Bahama, Bangladeş, Barbados, Belçika, Belize, Beyaz Rusya, Bolivya, Bosna-Hersek, Brezilya, Bulgaristan (sadece diplomatik pasaport hamilleri vizeden muaftır), Cezayir, Çek Cumhuriyeti, Çin Halk Cumhuriyeti, Danimarka, Dominika, Ekvator,El Salvador, Endonezya, Estonya (sadece diplomatik pasaport hamilleri vizeden muaftır), Fas, Fiji, Filipinler, Finlandiya, Fransa, Gambia, Grenada, Güney Afrika Cumhuriyeti, Güney Kore, Gürcistan, Hırvatistan, Hollanda, Hong Kong, İran, İspanya (sadece diplomatik ve hizmet pasaport hamilleri vizeden muaftır), İsrail, İsveç (sadece diplomatik ve hizmet pasaport hamilleri vizeden muaftır), İsviçre, İtalya, İzlanda, Jamaika, Japonya, Kazakistan, Kenya, Kırgızistan, Kiribati (sadece diplomatik pasaport hamilleri vizeden muaftır), Kolombiya, K.K.T.C., Kosta Rika, Küba, Letonya (sadece diplomatik pasaport hamilleri vizeden muaftır), Lichtenstein, Litvanya, Lüksemburg, Macaristan, Makedonya, Maldivler, Malezya , Malta, Mauritius, Meksika (sadece diplomatik pasaport hamilleri vizeden muaftır), Mısır, Moğolistan, Moldova (sadece diplomatik ve hizmet pasaport hamilleri vizeden muaftır), Monako, Norveç, Pakistan, Peru, Polonya, Portekiz (sadece diplomatik pasaport hamilleri vizeden muaftır), Romanya, Rusya (sadece diplomatik pasaport hamilleri vizeden muaftır), Saint-Lucia, San Marino, Seyşeller, Singapur, Slovak Cumhuriyeti, Slovenya, Solomon Adaları, Swaziland, Şili, Tayland, Tonga (sadece diplomatik pasaport hamilleri vizeden muaftır), Trinidad-Tobago, Tunus, Tuvalu, Türkmenistan, Ukrayna, Uruguay, Vatikan, Venezuela, Vietnam (sadece diplomatik pasaport hamilleri vizeden muaftır), Yemen, Yunanistan (sadece diplomatik ve hizmet pasaport hamilleri vizeden muaftır).

NOT: İngiltere, Almanya, Avustralya, Yunanistan, havaalanlarından transit geçişlerde de (havaalanından çıkılmasa dahi) vize istemektedir.

Dışişleri bakanlığının verileri aşağıda ki gibidir…

Afganistan: Diplomatik Pasaport hamilleri vizeden muaftır. Hususi, Hizmet ve Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Almanya Federal Cumhuriyeti: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi  Pasaport hamilleri ise altı ay içinde üç ayı aşmamak kaydıyla, anılan ülkeye yapacakları seyahatlerinde vizeden muaftır.
Amerika Birleşik Devletleri: Diplomatik, Hizmet, Hususi ve Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Andorra: T.C. vatandaşları gidecekleri güzergaha göre Fransa veya İspanya’nın vize rejimine tabidirler.
Angola: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Antigua-Barbuda: Diplomatik, hizmet , hususi ve umuma mahsus pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Arjantin: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri anılan ülkeye yapacakları üç aya kadar ikamet süreli seyahatlerinde vizeden muaftır.
Arnavutluk: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Avustralya: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Avusturya: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi Pasaport hamilleri ise, altı ay içinde üç ayı aşmamak kaydıyla, anılan ülkeye yapacakları seyahatlerinde vizeden muaftır.
Azerbaycan: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi  Pasaport hamilleri anılan ülkeye yapacakları üç aya kadar ikamet süreli seyahatlerinde vizeden muaftır.
Bahamalar: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma  Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Bahreyn: Diplomatik, Hizmet ve Hususi  Pasaport hamilleri 90 güne kadar seyahatlerinde vizeden muaftır.  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri ise vizelerini sınır kapılarında alabilmektedirler.
Bangladeş: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi Pasaport hamilleri anılan ülkeye yapacakları üç aya kadar ikamet süreli seyahatlerinde vizeden muaftır.
Barbados: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma  Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Belçika: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi Pasaport hamilleri ise, altı ay içinde üç ayı aşmamak kaydıyla, anılan ülkeye yapacakları seyahatlerinde vizeden muaftır.
Belize: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Benin: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Beyaz Rusya: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi  Pasaport hamilleri anılan ülkeye yapacakları üç aya kadar ikamet süreli seyahatlerinde vizeden muaftır.
Butan: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Birleşik Arap Emirlikleri: Diplomatik, Hizmet ve Hususi Pasaport hamilleri 90 güne kadar seyahatlerinde vizeden muaftır. Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Bolivya: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Bosna-Hersek: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Botsvana: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Brezilya: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri anılan ülkeye yapacakları üç aya kadar ikamet süreli seyahatlerinde vizeden muaftır.
Brunei: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Bulgaristan: Sadece diplomatik pasaport ile hizmet pasaportu hamilleri anılan ülkeye yapacakları bir aya kadar ikamet süreli seyahatlerinde vizeden muaftır. Hususi ve Umuma Mahsus Pasaport hamilleri ise vizeye tabidir.
Burkina Faso: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Burundi: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Cape Verde: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Cezayir: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi  Pasaport hamilleri anılan ülkeye yapacakları üç aya kadar ikamet süreli seyahatlerinde vizeden muaftır.
Cibuti: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Çad: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Çek Cumhuriyeti: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi Pasaport hamilleri anılan ülkeye yapacakları üç aya kadar ikamet süreli seyahatlerinde vizeden muaftır.
Çin Halk Cumhuriyeti: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Resmi Pasaport hamilleri anılan ülkeye yapacakları bir aya kadar ikamet süreli seyahatlerinde vizeden muaftır.
Danimarka: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi Pasaport hamilleri ise, altı ay içinde üç ayı aşmamak kaydıyla, anılan ülkeye yapacakları seyahatlerinde vizeden muaftır.
Doğu Timor: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport Hamilleri vizeye tabidir. Bu ülkeye seyahat edecek vatandaşlarımıza, Doğu Timor sınır kapılarında 1 ay ikamet süreli vize verilmektedir.
Dominika: Diplomatik, hizmet , hususi ve umuma mahsus pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Dominik Cumhuriyeti: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Umuma mahsus pasaport hamilleri vizelerini sınır kapılarında bandrol tatbikiyle (10 ABD Doları) alabilmektedir.
Ekvator: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Ekvator Ginesi: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
El Salvador: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Endonezya: Diplomatik, hizmet ve hususi pasaport hamilleri 14 güne kadar olan seyahatlerinde vizeden muaftır. Umumi Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Eritre: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Ermenistan: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Estonya: Diplomatik, Hizmet ve Hususi Pasaport hamilleri 180 gün içinde 90 günü aşmamak kaydıyla vizeden muaftır. Umuma Mahsus Pasaport hamilleri ise vizeye tabidir.
Etyopya: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Fas: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Fiji: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri dört ayı aşmayan turistik seyahatlerinde vizeden muaftır. Diğer amaçlı (eğitim, çalışma, araştırma v.s.) seyahatler için vize başvurusunun posta yoluyla Fiji’nin Brüksel Büyükelçiliğine yapılması mümkündür.
Fildişi Sahili: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Filipinler: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Finlandiya: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi Pasaport hamilleri ise altı ay içinde üç ayı aşmamak kaydıyla, anılan ülkeye yapacakları seyahatlerinde vizeden muaftır.
Fransa: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi Pasaport hamilleri ise altı ay içinde üç ayı aşmamak kaydıyla, anılan ülkeye yapacakları seyahatlerinde vizeden muaftır.
Gabon: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Gambiya: Diplomatik, Hizmet, Hususi hamilleri vizeden muaftır.  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Gana: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Gine: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Gine-Bissau: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Grenada: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi  Pasaport hamilleri ise, vizeden muaftır.15 Ocak-15 Mayıs 2007 dönemi için “Caricom Özel Vizesi” alınması zorunludur.
Guatemala: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.  Guyana: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Güney Afrika Cumhuriyeti: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri 30 güne kadar olan seyahatlerinde vizeden muaftır.
Gürcistan: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri 90 güne kadar seyahatlerinde vizeden muaftır.
Haiti: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Hırvatistan: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri altı ay içinde 90 günü aşmamak kaydıyla, anılan ülkeye yapacakları seyahatlerinde vizeden muaftır.
Hindistan: Diplomatik Pasaport hamilleri vizeden muaftır. Hususi, Hizmet  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Hollanda: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi  Pasaport hamilleri ise altı ay içinde üç ayı aşmamak kaydıyla, anılan ülkeye yapacakları seyahatlerinde vizeden muaftır.
Hollanda Antilleri (Curacao,St. Maarten, Bonaire, St. Eustatius ve Saba): Diplomatik ve Hususi  Pasaport hamilleri vizeye tabi değildir. Diğer pasaport hamillerinin ise vize başvurularını, resmi ikametleri başka bir ülkede bulunmadığı takdirde, Türkiye’deki Hollanda Büyükelçiliği veya Başkonsolosluklarına yapmaları gerekmektedir.
Honduras: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Hong Kong: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Irak: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
İngiltere: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
İran: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
İrlanda: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
İspanya: Diplomatik, Hizmet ve Hususi pasaport hamilleri altı ay içinde doksan günü aşmamak kaydıyla, anılan ülkeye yapacakları seyahatlerinde vizeden muaftır. Umuma Mahsus Pasaport hamilleri ise, vizeye tabidir.
İsrail: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi  Pasaport hamilleri ise, anılan ülkeye yapacakları üç aya kadar ikamet süreli seyahatlerinde vizeden muaftır.
İsveç: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi  Pasaport hamilleri ise, altı ay içinde üç ayı aşmamak kaydıyla, anılan ülkeye yapacakları seyahatlerinde vizeden muaftır.
İsviçre: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi  Pasaport hamilleri ise, altı ay içinde üç ayı aşmamak kaydıyla, anılan ülkeye yapacakları seyahatlerinde vizeden muaftır.
İtalya: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi  Pasaport hamilleri ise altı ay içinde üç ayı aşmamak kaydıyla, anılan ülkeye yapacakları seyahatlerinde vizeden muaftır (Vatikan için de geçerlidir).
İzlanda: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi  Pasaport hamilleri ise altı ay içinde üç ayı aşmamak kaydıyla, anılan ülkeye yapacakları seyahatlerinde vizeden muaftır.
Jamaika: Diplomatik, hizmet , hususi ve umuma mahsus pasaport hamilleri vizeden muaftır (turistik amaçlı seyahatler için).
Japonya: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Kamboçya: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Kamerun: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Kanada: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Karadağ: Diplomatik, Hizmet, Hususi ve Umuma Mahsus Pasaport hamilleri altı ay içinde doksan (90) günü aşmamak kaydıyla, anılan ülkeye yapacakları seyahatlerinde vizeden muaftır.
Katar: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Katar makamları ahiren aldıkları bir karar uyarınca anılan ülkeye gidecek işadamları ile turizm maksadıyla Katar’ı ziyaret edecek vatandaşlarımıza belirli koşulları (beraberinde 5000 Katar Riyali nakit para veya muadili geçerli bir kredi kartı bulunması, gidiş-dönüş uçak biletlerinin ibraz edilmesi, Katar’da 5 yıldızlı otellerden birinde rezervasyon yaptırılması, işadamlarının seyahatlerini Katar’da bulunan bir şirket aracılığıyla düzenlemeleri) karşılamaları kaydıyla Doha Uluslararası Havaalanında vize ita etmeye başlamıştır.
Kazakistan: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Kenya: Her tür pasaport hamili Türk vatandaşları vizeye tabidir. Umuma mahsus pasaport hamilleri vizelerini 50 ABD Doları karşılığında Kenya sınır kapılarında alabilmekte; resmi (diplomatik, hizmet ve hususi) pasaport hamilleri ise vizeye tabi olmakla birlikte, vizelerini sınır kapılarından harçsız alabilmektedir.
Kıbrıs Rum Kesimi (GKRY): Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Kırgızistan: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri anılan ülkeye yapacakları 30 güne kadar ikamet süreli seyahatlerinde vizeden muaftır.
Kiribati: Sadece diplomatik pasaport hamilleri anılan ülkeye yapacakları seyahatlerinde vizeden muaftır. Hususi ve hizmet pasaportu ile Umuma Mahsus Pasaport hamilleri ise, vizeye tabidir.
KKTC: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Kolombiya: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Komor Federe İslam Cumhuriyeti: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Kongo: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Kongo Demokratik Cumhuriyeti (Zaire): Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Kore Cumhuriyeti (Güney Kore): Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Kore Halk Cumhuriyeti (Kuzey Kore): Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Kosova: Diplomatik, Hizmet, Hususi ve Umuma Mahsus Pasaport hamilleri altı ay içinde doksan (90) günü aşmamak kaydıyla, anılan ülkeye yapacakları seyahatlerinde vizeden muaftır (06 Haziran 2009 tarihinden itibaren geçerlidir).
Kosta Rika: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Kuveyt: Diplomatik, Hizmet ve Hususi Pasaport hamilleri 90 güne kadar seyahatlerinde vizeden muaftır. Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Küba: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi  Pasaport hamilleri ise, anılan ülkeye yapacakları seyahatlerinde vizeden muaftır.
Laos: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Lesotho: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Letonya: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi  Pasaport hamilleri ise altı ay içinde doksan ( 90 ) günü aşmamak kaydıyla, anılan ülkeye yapacakları seyahatlerinde vizeden muaftır.
Liberya: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Libya: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Lihtenştayn: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi Pasaport hamilleri ise, anılan ülkeye yapacakları seyahatlerinde vizeden muaftır.
Litvanya: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi  Pasaport hamilleri ise, anılan ülkeye yapacakları seyahatlerinde vizeden muaftır.
Lübnan: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Umuma mahsus pasaport hamillerine ayrıca sadece havalimanında olmak üzere sınırda vize ita edilebilmektedir.
Lüksemburg: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi Pasaport hamilleri ise, altı ay içinde üç ayı aşmamak kaydıyla, anılan ülkeye yapacakları seyahatlerinde vizeden muaftır.
Macaristan: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi  Pasaport hamilleri ise, vizeden muaftır.
Madagaskar (Malagazi): Diplomatik, Hizmet, Hususi ve Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Makau Özel İdare Bölgesi: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus pasaport hamilleri 15 güne kadar yapacakları seyahatlerde vizeden muaftır. Daha uzun süreli seyahatler için Çin Halk Cumhuriyeti’nin Ankara Büyükelçiliğine vize başvurusunda bulunulması gerekmektedir
Makedonya: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Malavi: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Maldivler: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Malezya: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Mali: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Malta: Diplomatik, Hususi ve Hizmet Pasaportu hamilleri vizeden muaftır. Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Mauritius: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri 90 güne kadar seyahatlerinde vizeden muaftır.
Meksika: Diplomatik Pasaport hamilleri vizeden muaftır. Hususi, Hizmet ve Umuma Mahsus Pasaport hamilleri ise, vizeye tabidir.
Mısır: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi  Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Moğolistan: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi  Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Moldova: Diplomatik ve Hizmet Pasaportu hamilleri vizeden muaftır. Hususi ve Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Monako: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet, ve Hususi  Pasaport hamilleri altı ay içinde üç ayı aşmamak kaydıyla, anılan ülkeye yapacakları seyahatlerinde vizeden muaftır. Monako’ya seyahat etmek isteyen vatandaşlarımızın vize başvurularını, resmi ikametleri başka bir ülkede bulunmadığı takdirde, Türkiye’deki Fransa Büyükelçiliği veya Başkonsolosluklarına yapmaları gerekmektedir.
Moritanya: Diplomatik, Hizmet ve Hususi Pasaport hamilleri anılan ülkeye yapacakları üç aya kadar ikamet süreli seyahatlerinde vizeden muaftır. Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Mozambik: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Myanmar (Burma veya Birmanya): Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma  Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Namibya: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Nauru: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Nepal: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma  Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Nijer: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Nijerya: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Nikaragua: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Norveç: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi  Pasaport hamilleri altı ay içinde üç ayı aşmamak kaydıyla, anılan ülkeye yapacakları seyahatlerinde vizeden muaftır.
Oman: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi  Pasaport hamilleri vizeden muaftır. Umuma Mahsus Pasaport hamilleri ise vizelerini sınır kapılarında alabilmektedirler.
Orta Afrika Cumhuriyeti: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Özbekistan: Diplomatik Pasaport hamilleri vizeden muaftır. Hususi, Hizmet ve Umuma Mahsus Pasaport Hamilleri vizeye tabidir.
Pakistan: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi  Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Palau Cumhuriyeti: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Panama: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Papua Yeni Gine: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Paraguay: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Peru: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi  Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Polonya: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi  Pasaport hamilleri anılan ülkeye yapacakları seyahatlerinde vizeden muaftır.
Portekiz: Diplomatik Pasaport hamilleri altı ay içinde üç ayı aşmamak kaydıyla,  vizeden muaftır. Hizmet, Hususi ve Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Romanya: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi  Pasaport hamilleri ise, altı ay içinde üç ayı aşmamak kaydıyla, vizeden muaftır.
Ruanda: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Rusya Federasyonu: Diplomatik Pasaport hamilleri vizeden muaftır. Hususi,  Hizmet ve Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
St. Cristopher Nevis: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
St. Lucia: Diplomatik, hizmet , hususi pasaport hamilleri vizeye tabidir. Umuma mahsus pasaport hamilleri vizeden muaftır.
St. Vincent-Grenadines: Diplomatik, hizmet, hususi ve umuma mahsus pasaport hamilleri vizeden muaftır.
San Marino: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi  Pasaport hamilleri ise altı ay içinde üç ayı aşmamak kaydıyla, anılan ülkeye yapacakları seyahatlerinde vizeden muaftır.
Senegal: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Seyşeller: Diplomatik, Hizmet ve Hususi Pasaportlar vizeden muaftır. Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizelerini sınırda alabilmektedir.
Sırbistan: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Sierra Leone: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Singapur: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Slovakya: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi  Pasaport hamilleri anılan ülkeye yapacakları seyahatlerinde vizeden muaftır.
Slovenya: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Solomon Adaları: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Somali: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Sri Lanka: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri 30 güne kadar seyahatlerinde vizeden muaftır.
Sudan: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Surinam: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Suriye: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri 1 aya kadar ikamet süreli seyahatleri için Suriye’ye seyahat etmeden önce vize almaları gerekmemektedir. Gerekli tetkik işlemlerinden ve Türkiye’deki Ticaret ve Sanayi Odasında kayıtlı olduklarını gösteren Arapçaya tercüme edilmiş ve bağlı oldukları Valilikten onaylı belgeleri ibraz ettikten sonra tüccar, sanayici ve işadamlarına Suriye sınır kapılarında 6 aylık müteaddit giriş vizeleri ita edilebilmektedir.
Suudi Arabistan: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Svaziland: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Şili: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Tacikistan: Diplomatik pasaport hamilleri vizeden muaftır. Hususi, Hizmet ve Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Tanzanya: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Tayland: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Tayvan: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Togo: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Tonga: Diplomatik Pasaport hamilleri vizeden muaftır. Hususi, Hizmet ve Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Trinidad-Tobago: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Tunus: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Tuvalu: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Türkmenistan: Umuma mahsus pasaport hamilleri vizeye tabidir. Hizmet ve Hususi pasaport hamili vatandaşlarımız vizeden muaf olmakla birlikte, davet edilmek ve pasaport bilgileri ilgili Türkmen makamlarına bildirilmek kaydıyla ülkeye kabul edilmektedir. Diplomatik pasaport hamili vatandaşlarımız vizeden muaftır.
Uganda: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Ukrayna: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi  Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Uruguay: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Ürdün: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.  Resmi ve umuma mahsus pasaport hamillerine Ürdün hava ve kara sınır kapılarında da vize ita edilebilmektedir.
Vanuatu: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Venezuela: Diplomatik, hizmet, hususi ve umuma mahsus pasaport hamilleri, 90 güne kadarki turistik amaçlı seyahatlerde vizeden muaftır.
Vietnam: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi Pasaport hamilleri vizeden muaftır.
Yemen: Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir. Diplomatik, Hizmet ve Hususi  Pasaport hamilleri anılan ülkeye yapacakları seyahatlerinde vizeden muaftır.
Yeni Zelanda: Diplomatik, Hizmet, Hususi ve Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Yunanistan: Diplomatik ve Hizmet Pasaportu hamilleri vizeden muaftır. Hususi ve Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.
Zambiya: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaportlar vizeye tabidir.
Zimbabve: Diplomatik, Hizmet, Hususi  ve  Umuma Mahsus Pasaport hamilleri vizeye tabidir.

Açıklamalar:

• Yukarıda yer alan bilgiler sadece turistik amaçlı tek giriş vizeleri için geçerlidir. Öğrenim, çalışma, çok girişli vize, uzun süreli ikamet vb nedenlerle yapılacak seyahatlere ilişkin vize uygulamaları hakkında gidilecek ülkenin temsilciliğinden bilgi alınması, resmi göreve atananların ise Bakanlığımız ile irtibata geçmeleri gerekmektedir.
• Ülkelerin temsilciliklerinden yukarıdaki bilgilerden farklı bilgi alırsanız, lütfen kvdb@mfa.gov.tr ye mesaj göndererek bilgi veriniz.